Pomiędzy słowami

Alexandra Hołownia

Pomiędzy słowami

Zrobiony prostymi środkami artystyczny, wielowarstwowy, filozoficzny film, porusza głębokie życiowe prawdy, a także demaskuje rasistowską mentalność krajów zachodnich. Dotyka drażliwego i przemilczanego problemu stygmatyzowania zintegrowanych emigrantów. Sama reżyserka mimo posiadania holenderskiego obywatelstwa wielokrotnie uważana była przez zachodnią prasę i środowisko za Polkę z Amsterdamu.

Czy festiwale fotograficzne popadły w kryzys?

Sonia Milewska

Czy festiwale fotograficzne popadły w kryzys?

W przypadku tegorocznego TIFF Festivalu śmiało można mówić o kryzysie – finansowym, który organizatorzy przekuli w sukces. Budżet tego wrocławskiego wydarzenia wyniósł trzy razy mniej niż w przypadku zeszłorocznej edycji odbywającej się w czasie, kiedy miasto nosiło miano Europejskiej Stolicy Kultury. Rok 2016 się skończył, a wraz z nim napływ dodatkowej gotówki, którą twórcy TIFF Festivalu w tej edycji zastąpili „zasobami” – materialnymi i ludzkimi, „rozpoznanymi” i „pozyskanymi” – mianując je równocześnie tematem przewodnim festiwalu.

Szukając nowych talentów

Marcin Adamczak

Szukając nowych talentów

W mojej opinii pięć zdecydowanie najlepszych konkursowych filmów – Cicha noc Piotra Domalewskiego, Wieża, jasny dzień Jagody Szelc, Atak paniki Pawła Maślony, Człowiek z magicznym pudełkiem Bodo Koxa oraz Najlepszy Łukasza Palkowskiego, to propozycje twórców, których zaliczyć możemy do najmłodszego pokolenia. Jako że tytuły te były ostatnio szeroko i zasłużenie opisywane przy okazji festiwalu, tak wielka obfitość młodych talentów skłania do napisania nieco innego artykułu – próbującego odpowiedzieć na pytanie, czy w ślad za nimi wyłonić mogą się niebawem kolejne, utrwalając tym samym fortunną pokoleniową zmianę w rodzimej kinematografii.

Młoda fala w natarciu

Piotr Czerkawski

Młoda fala w natarciu

„Przegryziemy wam gardła!” – groził przed laty przedstawicielom filmowego establishmentu zbuntowany Grzegorz Królikiewicz. Zmarły w zeszłym tygodniu mistrz mógłby być dumny ze swoich następców – młodych reżyserów, którzy zawojowali tegoroczny Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Charakteryzująca twórców najciekawszych filmów konkursu młodzieńczość okazała się zresztą nie tylko kwestią metryki.

Dzień, którego nie było

Natalia Cieślak

Dzień, którego nie było

Andrzej Stoff, który badał związki literatury i astronomii, stwierdził, że artysta może odnieść się do zjawisk pozaziemskich jedynie poprzez projektowanie na Wszechświat tego, co ludzkie: „Tylko w ten sposób, inaczej niż nauka, może cokolwiek o nim powiedzieć”. Tym właśnie tropem idzie Katarzyna Tretyn-Zečević. Przywołując różne metody eksploracji kosmosu, wskazując na postępujący w czasie rozwój techniki i metodologii badawczej czy metaforyzując zjawiska astronomiczne i transponując je w zupełnie nowe konteksty, akcentuje zależność między sferą naukowego doświadczenia a płaszczyzną ludzkiej autorefleksji.

„Serce miłości”, czyli między penerstwem a voguingiem

Wojciech Delikta

„Serce miłości”, czyli między penerstwem a voguingiem

Sztuka stanowi główne spoiwo związku Bąkowskiego i Bartoszek, a zarazem toksynę, która tę relację sukcesywnie zatruwa. Serce miłości to wszak opowieść o twórcach na różnych szczeblach ich kariery. On – rozpoznany i doceniony, o wyrazistym języku; ona – u progu twórczej drogi, poszukująca dla siebie plastycznego dialektu.

Przestrzeń do spenetrowania

Daria Skok

Przestrzeń do spenetrowania

W Przesileniach Marta Lisok, kuratorka wystawy, prezentuje intrygujący kolaż rzeźb, instalacji, projekcji i innych hybrydycznych form. Wraz z artystami odwraca tradycyjny model odbioru dzieł sztuki. Prace prezentowane na Przesileniach konsekwentnie opierają się biernemu oglądowi, to one wyznaczają rytm i zasady zwiedzania. Przestrzeń galerii staje się tym samym miejscem symultanicznych, nieustających performansów, staje się przestrzenią rytualną.

Dobre kłamstwa

Sebastian Pytel

Dobre kłamstwa

Paradoksalnie, przy całej swojej przewrotności, Frantz zachowuje gatunkową czystość – to melodramat z krwi i kości: pełen sprzecznych emocji, które targają duszami bohaterów na prawo i lewo, niemożliwych do pogodzenia ról społecznych i przeszłości, nachodzącej długim cieniem na przyszłość. Kontrast między minionym, a teraźniejszym pomysłowo uwypukla korekcja obrazu. Gdy potoczyste anegdoty Adriena na moment przywracają Frantza do życia, czarno-białe obrysy twarzy i rzeczy nabierają wyrazistych barw, jakby ktoś przypomniał im, że istnieją. W końcu jak pisał Gombrowicz, fikcja, która coś zmienia w świecie też staje się rzeczywistością.

Sta(n)cje wśród pustkowia

Anna Michalik

Sta(n)cje wśród pustkowia

Fabuła Guguł obejmuje proces dorastania Wiolki – głównej bohaterki. Jest on wypełniony nie tylko różnego rodzaju somatycznymi przygodami, ale także opisem funkcjonowania w obrębie wiejskiej społeczności. Luźną kontynuację Guguł mają stanowić Stancje – nowa książka Grzegorzewskiej. Choć na tę pozycję trzeba było czekać ponad trzy lata, chyba lepiej nam się żyło, gdy jej jeszcze nie znaliśmy.

Przeprawa przez kamerton w glorii promienistej

Paweł Bień

Przeprawa przez kamerton w glorii promienistej

Bezpretensjonalnie piękna, syntetyczna opowieść o przestrzeni. Trudno skończyć o tej książce pisać, bo to nie sztampowy przewodnik, rekomendujący, utartym zwyczajem, turystyczne szlagiery; autorzy POW nie bali się poświęcić uwagi „ślimakom” mostu Łazienkowskiego, wątpliwej urody, ale niekwestionowanej ważności Gimnazjum im. Stefana Batorego z naczółkami rodem z pałacu w Otwocku, czy stacji transformatorowej. Być może to krok milowy w stronę wydobycia Powiśla z powszechnego skojarzenia z Piaskarzami Gierymskiego.

Powiew wolności w trudnych czasach

Dawid Myśliwiec

Powiew wolności w trudnych czasach

W niespokojnych czasach przyszło Stowarzyszeniu Nowe Horyzonty organizować 17. edycję jednego z najważniejszych wydarzeń filmowych w Polsce. Uwielbiany przez rzesze kinomanów z całego kraju festiwal T-Mobile Nowe Horyzonty w tym roku odbywał się w rzeczywistości opanowanej przez nastroje polityczne, społeczne i – nie bójmy się tego powiedzieć – wolnościowe.

Macierzyństwo, trauma i pamięć

Zuzanna Sokołowska

Macierzyństwo, trauma i pamięć

„Jeśli dzieło sztuki może narodzić się tylko i z amnezji, to praca artysty jest przepracowywaniem i powoływaniem do bycia tego, co nie mogło być zapamiętane” – te słowa Ettinger, które pojawiły się na ścianie Muzeum, stają się kluczem do zrozumienia całej jej twórczości, stanowiącej też jednocześnie prywatny, niezwykle intymny hołd dla kobiecości, dla macierzyństwa.

Tak to jest?

Relacja z Festiwalu Konteksty

Michalina Sablik

Tak to jest?

Motywem przewodnim siódmej edycji festiwalu jest zdanie „Tak to jest” – ulubione wyrażenie starszych osób ucinające wszelką dyskusję. Taka konstatacja może budzić jedynie twórczy bunt. I chyba o to chodziło Małgorzacie Sady, która w tekście kuratorskim zaprasza artystów do wypowiedzi zaangażowanych społecznie i politycznie. Jednak rezultat przerósł jej oczekiwania, a dyskusja wymknęła się spod kontroli.

Zastawy narodowe

Paweł Bień

Zastawy narodowe

A skoro już o eksponowaniu była mowa – nasuwa się pytanie: jak pokazywać porcelanę? Sprawa wydaje się trudna. Tłoczenie filiżanek w ciasnej gablotce nie zachęca. Światło odbija się od szkła i widz podziwiać może jedynie swoje skonfundowane oblicze. Aranżować stoły? Czy dziś przekonującą metodą wydaje się zastawianie stołu „tak, jakby zaraz mieli tu usiąść dziewiętnastowieczni”?

W nagich torsach świeża krew. OFF Festival 2017

Zuzanna Dzwonkowska, Janusz Bęben

W nagich torsach świeża krew. OFF Festival 2017

Dolina Trzech Stawów zamieniła się w enklawę równouprawnienia, w której można było posłuchać muzyki w każdym gatunku, zmierzyć się z „gigantami”, powrócić do nieco zapomnianych legend lub po prostu wytężyć słuch, by sprawdzić, co się dzieje tu i teraz.

Sławomira Marca sztuka jako ucieczka

Dorota Andrzejewska

Sławomira Marca sztuka jako ucieczka

Letni sobotni wieczór w Kazimierzu Dolnym. Ospały tłum meandruje pomiędzy kawiarnianymi stolikami, omiatając wzrokiem pobliskie wzgórza i nabrzeża. Atmosfera sytej sielanki. Pewien dysonans wprowadza człowiek, robiący na rynkowym bruku gigantyczny napis wapnem. Litery nabierają wyrazistości z parominutowym opóźnieniem, co dodatkowo zaciekawia przechodniów, próbujących odgadywać kolejne frazy.

Wybawienie

Sebastian Pytel

Wybawienie

Wojna w ujęciu Nolana to ciągła walka z materią: zacinającą się bronią, zakleszczonym włazem od kokpitu, uszkodzonym wskaźnikiem stanu paliwa. To również nieustanny przeplot szczęścia z pechem. Pociski, bomby i torpedy pracowicie zbierają żniwa, po czym milkną na moment, przywracając wyparty przez adrenalinę strach. Ktoś leżał obok i nagle go nie ma – pozostawił po sobie pokryty świeżym prochem nieśmiertelnik lub wydrążone kulami ciało.

Przysposobienie obronne

Daria Skok

Przysposobienie obronne

W Sztamie Ewa Axelrad daje się poznać jako artystka dojrzała, zarówno pod względem formalnym, jak i intelektualnym. Konstruuje opartą na dyskursach, badawczą narrację na temat relacji władzy i praktyk konsolidujących wspólnoty społeczne i narodowe. Jej spojrzenie, pozbawione skonkretyzowanych punktów odniesienia (miejsc, nazwisk, ugrupowań), i osnute plemiennym rytmem, wydaje się być pewną uniwersalną, mityczną opowieścią o mechanizmach, które wiecznie powracają.

Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń