Witkacy. Etyka

Agnieszka Kałowska

Witkacy. Etyka

Zamiłowanie artysty do prowadzenia „rozmów istotnych” stało się częścią jego legendy. […] Autor Nienasycenia przez całe życie chciał prowadzić mądre, uczciwe dialogi o tym, co najistotniejsze – o sztuce i filozofii. Rozmowy te miały prowadzić do Prawdy. […] Pognębiony brakiem poważnych rozmówców – prowokował, imiennie wskazywał tych, którzy unikali dyskusyjnego starcia.

Czego się nauczyłem od Claude Lévi-Straussa

Zygmunt Bauman

Czego się nauczyłem od Claude Lévi-Straussa

Roi się w kulturze od reliktów w postaci les signifiants –„zombich”, czyli takich, których dawne odnośniki zginęły z pola widzenia lub wypadły z użytku, a i pełno w niej świeżo ukutych oznaczników, szukających dopiero odniesień i zajętych nawiązywaniem relacji z obiektami już wcześniej w polu semantycznym goszczącymi. Języki [...] są zatem [...] organicznie obciążone nadmiarem słownictwa.

Na wieki

Fragment opowiadania ze zbioru Przypowieść o skrybie i inne opowiadania

Szmuel Josef Agnon

Na wieki

Zdarzało się, że uzupełniał to, co napisał wczoraj; bywało, że skreślał wszystko, co powstawało przez wiele dni. Podobnie w nocy. Kładł się do łóżka i zaraz wstawał, wracał do biurka i sprawdzał, co przed chwilą napisał, niekiedy w półśnie, czasem dlatego, że coś mu przyszło do głowy, innym razem śmiejąc się z siebie i z własnych pomyłek, które kazały mu dalej badać, dociekać, poprawiać. Lata biegły, a książki wciąż nie było.

Pan B. zdziwił się nieco, ale nie widział powodu, by negować fakty

Zbigniew Naszkowski

Pan B. zdziwił się nieco, ale nie widział powodu, by negować fakty

Tego dnia pan B. pojechał do podmiejskiego parku i spotkał tam latającego chłopca. Nie bywał w tym miejscu od lat, więc rozglądał się z ciekawością. Nagle zobaczył. Chłopiec szybował nad trawnikami, krzakami i klombami, zakręcał wokół drzew i przemierzał w powietrzu spacerowe alejki. Pan B. zdziwił się nieco, ale nie widział powodu, by negować fakty.

Afazja polska 2

Przemysław Dakowicz

Afazja polska 2

Bo czy do relacji grodzieńskiej nauczycielki-sanitariuszki nie wkradło się spojrzenie tak dobrze znane z polskiej literatury, interpretacja, która w niezawinionym cierpieniu, w absurdalnej śmierci każe poszukiwać wyższego sensu? „Rozkrzyżowane dziecko” – imiesłów i rzeczownik. Imiesłów, który próbuje opisać ułożenie dziecięcego ciała, a jednak – nie wiem: przypadkowo czy celowo – nazywa coś więcej.

Sztuka powieści. Wywiad z Vladimirem Nabokovem

Z Vladimirem Nabokovem rozmawiał Herbert Gold. Wywiad ukazał się w książce Sztuka powieści. Wywiady z pisarzami z The Paris Review

Vladimir Nabokov

Sztuka powieści. Wywiad z Vladimirem Nabokovem

Wielu znanych autorów po prostu dla mnie nie istnieje. Ich nazwiska są wykute na pustych grobach, ich książki to atrapy, jeśli chodzi o mój gust czytelniczy, to absolutne niebyty. Brecht, Faulkner, Camus, wielu innych – absolutnie nic dla mnie nie znaczą i muszę walczyć z podejrzeniem, że istnieje spisek przeciwko memu mózgowi.

Nerwy i wojna

Alois Alzheimer

Nerwy i wojna

To, że wojna stawia szczególne wyzwania nie tylko nerwom żołnierzy, ale i wszystkim, którzy pozostali w domu, mogliśmy obserwować na własnym przykładzie. Ciężarem ołowiu położył się na naszych nerwach ten dzień sierpniowy, kiedy wojna stała się faktem.

I zerwę kwiat pełen rosy

Utwór z tomu Opowiadania krzeszowickie Stanisława Czycza

Stanislaw Czycz

I zerwę kwiat pełen rosy

– Dawno już z nią skończone. – No żeby tak dawno, to nie powiedziałbym. Ale skończone, i to na amen, tak? – Tak. – To dlaczego tak ci zależało żeby ona się dowiedziała jak było z tymi kwiatkami naprawdę? Nie rozumiem. – Bo skończone ale we mnie samym ciągle jeszcze nie tak żeby mi nie zależało na niczym co jest jakoś związane z nią. – No to tym bardziej nie rozumiem. – Ja też nie.

Pogoda burzy nad Palermo

Eugeniusz Kabatc

Pogoda burzy nad Palermo

Znowu siedział na tej samej ławce w ogrodzie botanicznym, przepędzał nas od siebie, w głąb ogrodu kierował, do zwierzyńca, a sam wspierał swoje sosnowe łapska o gałkę laski, mętny wzrok zawieszał w przestrzeni między parkiem a morzem, pogrążając się w błogości odpoczywającego ciała i trawiącego różne sprawy umysłu. To nie były łatwe sprawy, trzeba było w sobie wiele rzeczy przemóc, trzeba było z siebie wiele rzeczy wygrzebać, trzeba było tyle rzeczy zapomnieć i trzeba było tylu ludzi sobie przypomnieć.

Dynamika formy architektonicznej

Rudolf Arnheim

Dynamika formy architektonicznej

Jednak nawet ów chaos naszego obecnego sposobu życia można zrozumieć tylko wtedy, gdy przyglądamy mu się „z góry” – by posłużyć się terminem Maxa Wertheimera – to znaczy, gdy rozpoczynamy od całości i w relacji do niej rozważamy poszczególne elementy. Chaosu nie można dostrzec, dopóki spoglądamy na świat „z dołu”, po kawałku.

Schrony

Michał Sobol

Schrony

„Znakiem rozpoznawczym tej poezji jest długie zdanie, wypełniające cały wiersz. Michał Sobol jest bowiem poetą namysłu biorącego się z obserwacji; zdanie musi więc udźwignąć zarówno to, co jest treścią spostrzeżenia, jak i to, co jest interpretacją” – powiedział Wojciech Bonowicz.

Zaraza

Opowiadanie ze zbioru Kazimierza Kummera Opowiadania i słuchowiska. Klatka

Kazimierz Kummer

Zaraza

S. uparł się, że jego życie musi mieć sens. Aby to osiągnąć, zamieszkał w małym miasteczku i tak jak potrafił, zaczął uczyć ludzi omijać zło. Trwało to paręnaście lat.

E Unibus Pluram. Telewizja a fikcja amerykańska

Fragment książki Davida Fostera Wallace’a Rzekomo fajna rzecz, której nigdy więcej nie zrobię. Eseje i rozważania

David Foster Wallace

E Unibus Pluram. Telewizja a fikcja amerykańska

Nie wiem, czy autorzy fikcji przed czterdziestką oglądają telewizję częściej niż inne gatunki Amerykanów. Statystycy donoszą, że w przeciętnym amerykańskim domu telewizja jest oglądana przez sześć godzin dziennie. Nie znam żadnych autorów fikcji mieszkających w przeciętnych amerykańskich domach. Prawdę mówiąc, nigdy nie widziałem przeciętnego amerykańskiego domu. Chyba że w telewizji.

Londyn 1967

Piotr Szarota

Londyn 1967

Angielskim artystą, którego nazwisko wymawiało się na początku lat 60. jednym tchem z nazwiskiem Blake’a, jest David Hockney. Obaj przyjechali do Londynu z prowincji, obaj wreszcie dość szybko zyskali rozgłos i sławę, również poza granicami kraju stając się wizytówkami młodej sztuki brytyjskiej. Sporo ich również dzieli, choćby to, że Hockney nigdy nie identyfikował się z pop-artem.

Wiersze wszystkie

Julian Kornhauser

Wiersze wszystkie

W tomie znajduje się wszystko, co poeta napisał do tej pory, licząc od debiutanckiego Nikifora z 1966 roku, a zatem okrągłe pół wieku twórczości na równie okrągłe siedemdziesiąte urodziny: od awangardowej ekspresji po siłę politycznej codzienności, zwrot w stronę tego, co prywatne, zepchnięte na dalszy plan.

Szczery facet

Fragment książki Alana Sasinowskiego Szczery facet

Alan Sasinowski

Szczery facet

Przecież nie jest tu sam. Przecież nie tylko on dokonał zbrodni. Zrobili to razem, oboje tkwią po uszy w tym emocjonalno-etycznym bagnie. Maja jest potworną zdrajczynią – i tak naprawdę ma bardziej splugawioną duszę niż on. Chłopcy, jak powszechnie wiadomo, tkwią w szponach atawizmów oraz nałogów, nawet jeśli popełnią niecne uczynki, to przecież nie ponoszą za nie pełnej odpowiedzialności.

Mullaghmore

Wybrane wiersze z tomu Małgorzaty Południak Mullaghmore

Małgorzata Południak

Mullaghmore

Nie przypadkiem za scenę dla swych rozterek i wysiłku przywoływania pamięci epizodycznej poetka wybiera krajobraz surowy, kontrastowy, otwarty i graniczny. […] widok ten czasem zasnuwa mgła, która pozwala albo wycofać się w głąb wspomnień, by nimi zastąpić doznania, albo snuć hipotezy co do ukrytych za tą zasłoną form […] – pisze w posłowiu Piotr Michałowski.

Jasnopis

Wybrane wiersze z tomu Krzysztofa Siwczyka Jasnopis

Krzysztof Siwczyk

Jasnopis

„[…] Jasnopis otwiera się na każde dopowiedzenie lektury. Tam, gdzie rezygnuje z arbitrażu interpunkcji, woła o czytelne dopełnienie. Tam, gdzie zmilcza fakty, rozpościera się przestrzeń kreacji, za którą stoi w równym stopniu autor, co czytelnik” – pisze o tomie sam autor.


Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń