Tłumacz zawsze pisze swoją książkę

Z Maciejem Świerkockim o jego przygotowywanym, nowym przekładzie Ulissesa rozmawia Łukasz Kaczyński

Maciej Świerkocki, Łukasz Kaczyński

Tłumacz zawsze pisze swoją książkę

Traktuję przekład jak starogrecką definicję łysego: ile włosów musi wypaść łysemu, by mówić o łysinie. W przypadku przekładu pewnie zadałbym pytanie, na ile podobieństwo przekładu musi się oddalić od oryginału, byśmy mówili o czymś, co przekładem nie jest. To ciekawe kwestie, bo przekład dzisiejszy przybiera różne formy.

Czy festiwale fotograficzne popadły w kryzys?

Sonia Milewska

Czy festiwale fotograficzne popadły w kryzys?

W przypadku tegorocznego TIFF Festivalu śmiało można mówić o kryzysie – finansowym, który organizatorzy przekuli w sukces. Budżet tego wrocławskiego wydarzenia wyniósł trzy razy mniej niż w przypadku zeszłorocznej edycji odbywającej się w czasie, kiedy miasto nosiło miano Europejskiej Stolicy Kultury. Rok 2016 się skończył, a wraz z nim napływ dodatkowej gotówki, którą twórcy TIFF Festivalu w tej edycji zastąpili „zasobami” – materialnymi i ludzkimi, „rozpoznanymi” i „pozyskanymi” – mianując je równocześnie tematem przewodnim festiwalu.

Szukając nowych talentów

Marcin Adamczak

Szukając nowych talentów

W mojej opinii pięć zdecydowanie najlepszych konkursowych filmów – Cicha noc Piotra Domalewskiego, Wieża, jasny dzień Jagody Szelc, Atak paniki Pawła Maślony, Człowiek z magicznym pudełkiem Bodo Koxa oraz Najlepszy Łukasza Palkowskiego, to propozycje twórców, których zaliczyć możemy do najmłodszego pokolenia. Jako że tytuły te były ostatnio szeroko i zasłużenie opisywane przy okazji festiwalu, tak wielka obfitość młodych talentów skłania do napisania nieco innego artykułu – próbującego odpowiedzieć na pytanie, czy w ślad za nimi wyłonić mogą się niebawem kolejne, utrwalając tym samym fortunną pokoleniową zmianę w rodzimej kinematografii.

Młoda fala w natarciu

Piotr Czerkawski

Młoda fala w natarciu

„Przegryziemy wam gardła!” – groził przed laty przedstawicielom filmowego establishmentu zbuntowany Grzegorz Królikiewicz. Zmarły w zeszłym tygodniu mistrz mógłby być dumny ze swoich następców – młodych reżyserów, którzy zawojowali tegoroczny Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Charakteryzująca twórców najciekawszych filmów konkursu młodzieńczość okazała się zresztą nie tylko kwestią metryki.

Wojna w teatrze

Barbara Chabior

Wojna w teatrze

W stanie wojennym jedynymi miejscami, w których można było publicznie wypowiadać nieocenzurowane (nie mylić z niecenzuralnymi) słowa, były kościoły. Dziś – najprawdopodobniej to już ostatnie chwile takiego stanu rzeczy, bo proces znaczącej zmiany klimatu, dotyczący narodowej sceny trwa w najlepsze – takim miejscem jest jeszcze teatr.

Oswajanie miłości

O współczesnych przemianach melodramatu, a także jego historycznych i kulturowych uwarunkowaniach z Grażyną Stachówną rozmawia Miłosz Stelmach

Grażyna Stachówna, Miłosz Stelmach

Oswajanie miłości

Kino autorskie chętnie odwołuje się do reguł i konwencji melodramatu, choć inaczej je wykorzystuje. Miłość pozostaje miłością, ale inny jest wymiar emocji, które jej towarzyszą. W melodramatach czy komediach romantycznych miłość, powodując rozmaitego typu smutki i smuteczki, uszlachetnia bohaterów, świat przedstawiony na ekranie oraz widzów kinowych w ich wzruszeniu. Natomiast w filmach autorskich miłość bywa uczuciem tragicznym, niedającym szczęścia, często przegrywa, albo jest okupiona takim cierpieniem, że zastanawiamy się, czy w ogóle warto ją było przeżywać.

Dzień, którego nie było

Natalia Cieślak

Dzień, którego nie było

Andrzej Stoff, który badał związki literatury i astronomii, stwierdził, że artysta może odnieść się do zjawisk pozaziemskich jedynie poprzez projektowanie na Wszechświat tego, co ludzkie: „Tylko w ten sposób, inaczej niż nauka, może cokolwiek o nim powiedzieć”. Tym właśnie tropem idzie Katarzyna Tretyn-Zečević. Przywołując różne metody eksploracji kosmosu, wskazując na postępujący w czasie rozwój techniki i metodologii badawczej czy metaforyzując zjawiska astronomiczne i transponując je w zupełnie nowe konteksty, akcentuje zależność między sferą naukowego doświadczenia a płaszczyzną ludzkiej autorefleksji.

„Serce miłości”, czyli między penerstwem a voguingiem

Wojciech Delikta

„Serce miłości”, czyli między penerstwem a voguingiem

Sztuka stanowi główne spoiwo związku Bąkowskiego i Bartoszek, a zarazem toksynę, która tę relację sukcesywnie zatruwa. Serce miłości to wszak opowieść o twórcach na różnych szczeblach ich kariery. On – rozpoznany i doceniony, o wyrazistym języku; ona – u progu twórczej drogi, poszukująca dla siebie plastycznego dialektu.

Przestrzeń do spenetrowania

Daria Skok

Przestrzeń do spenetrowania

W Przesileniach Marta Lisok, kuratorka wystawy, prezentuje intrygujący kolaż rzeźb, instalacji, projekcji i innych hybrydycznych form. Wraz z artystami odwraca tradycyjny model odbioru dzieł sztuki. Prace prezentowane na Przesileniach konsekwentnie opierają się biernemu oglądowi, to one wyznaczają rytm i zasady zwiedzania. Przestrzeń galerii staje się tym samym miejscem symultanicznych, nieustających performansów, staje się przestrzenią rytualną.

Dobra zmiana generała Franco

Andrzej Ficowski

Dobra zmiana generała Franco

Powiem tak: naprawdę najfajniej na Lanzarote robi się wtedy, gdy artysta swoimi dziełami sztuki nie ingeruje w pustynny krajobraz, przeradzający się z każdą minutą pobytu w nastrój nostalgii, wspomnienia, melancholii. Bo ten na pierwszy rzut oka niedokończony krajobraz jest kompletny do tego stopnia, że można się zakrztusić z zachwytu.

Literatura doświadczenia. O powieściach Bohdana Zadury

Tomasz Kłusek

Literatura doświadczenia. O powieściach Bohdana Zadury

Bohdan Zadura jest poetą – być może najwybitniejszym żyjącym poetą polskim. I właśnie jako autor wierszy został w pełni doceniony: jego poezji poświęcają uwagę literaturoznawcy oraz krytycy literaccy i do niej nawiązują liczni poeci, zwłaszcza ci debiutujący w ostatniej dekadzie XX wieku. Inaczej jest w przypadku pisanej przez Zadurę prozy.

Dobre kłamstwa

Sebastian Pytel

Dobre kłamstwa

Paradoksalnie, przy całej swojej przewrotności, Frantz zachowuje gatunkową czystość – to melodramat z krwi i kości: pełen sprzecznych emocji, które targają duszami bohaterów na prawo i lewo, niemożliwych do pogodzenia ról społecznych i przeszłości, nachodzącej długim cieniem na przyszłość. Kontrast między minionym, a teraźniejszym pomysłowo uwypukla korekcja obrazu. Gdy potoczyste anegdoty Adriena na moment przywracają Frantza do życia, czarno-białe obrysy twarzy i rzeczy nabierają wyrazistych barw, jakby ktoś przypomniał im, że istnieją. W końcu jak pisał Gombrowicz, fikcja, która coś zmienia w świecie też staje się rzeczywistością.

Sta(n)cje wśród pustkowia

Anna Michalik

Sta(n)cje wśród pustkowia

Fabuła Guguł obejmuje proces dorastania Wiolki – głównej bohaterki. Jest on wypełniony nie tylko różnego rodzaju somatycznymi przygodami, ale także opisem funkcjonowania w obrębie wiejskiej społeczności. Luźną kontynuację Guguł mają stanowić Stancje – nowa książka Grzegorzewskiej. Choć na tę pozycję trzeba było czekać ponad trzy lata, chyba lepiej nam się żyło, gdy jej jeszcze nie znaliśmy.

Przeprawa przez kamerton w glorii promienistej

Paweł Bień

Przeprawa przez kamerton w glorii promienistej

Bezpretensjonalnie piękna, syntetyczna opowieść o przestrzeni. Trudno skończyć o tej książce pisać, bo to nie sztampowy przewodnik, rekomendujący, utartym zwyczajem, turystyczne szlagiery; autorzy POW nie bali się poświęcić uwagi „ślimakom” mostu Łazienkowskiego, wątpliwej urody, ale niekwestionowanej ważności Gimnazjum im. Stefana Batorego z naczółkami rodem z pałacu w Otwocku, czy stacji transformatorowej. Być może to krok milowy w stronę wydobycia Powiśla z powszechnego skojarzenia z Piaskarzami Gierymskiego.

Patriotyczny i pozytywny powidok

Krzysztof Winnicki

Patriotyczny i pozytywny powidok

Idee stwarzają pozór destylatu rzeczywistości. Wsparte quasi-autorytetami pokoleń, odwołując się doń jako do tradycji uświęconej, multiplikują błąd, wykrzywiając teraźniejszość rzeczywistości. Oszukują. Nie służą prawdzie. Są cichymi wspólnikami Ciemnej Strony Mocy.

Kino postwolnościowe

Magdalena Urbańska

Kino postwolnościowe

Polskie kino od połowy pierwszej dekady XXI wieku podejmuje próbę zbudowania nowej narracji tożsamościowej poprzez spoglądanie w przeszłość kraju. Spojrzenia te są tak różne, jak różne jest dziś pojmowanie samej tradycji narodowej czy rozumienie patriotyzmu: od tonacji heroicznej po oskarżycielską czy – jak pisał Jan Józef Lipski w Dwóch ojczyznach, dwóch patriotyzmach – służącą megalomanii narodowej lub krytycznym gorzkim obrachunkom.

Kiedy inni zaczynają żyć tym, co im podsunąłeś

Z Arturem Bursztą rozmawia Przemysław Rojek

Artur Burszta, Przemysław Rojek

Kiedy inni zaczynają żyć tym, co im podsunąłeś

To, że współtworzyliśmy aktualne hierarchie w polskiej poezji, nie musi oznaczać, że przez kolejną dekadę będziemy je już tylko pielęgnować i utrwalać. Wolę twórców głodnych i spragnionych aniżeli najedzonych oraz spełnionych. Uznałem, że gotowy jestem obalić wszystko, co z takim mozołem budowałem, by dać szansę innym. Bieżące spory? Jeśli są w stanie rozwiązywać literackie problemy, to mogą liczyć na moją uwagę.

Nowy człowiek? IV Biennale w Piotrkowie

Krzysztof Jurecki

Nowy człowiek? IV Biennale w Piotrkowie

Filozofowie, artyści, teoretycy kultury stoją przed szansą przybliżenia, czy wręcz stworzenia, nowego wizerunku człowieka. Czy nowy człowiek będzie istotą uwiedzioną przez najnowsze technologie i tzw. nowe media oraz skoncentrowaną tylko na konsumpcyjnym stylu życia? Czy sztuka elitarna ma jeszcze sens, a jeśli tak, to jaki?

Strona 1 z 212Następna »

Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń