Design to sposób myślenia

Oskar Zięta

Ewa Zielińska: Jakie wydarzenie w ciągu ostatnich lat najsilniej wpłynęło na obraz polskiej kultury?

Oskar Zięta: Nie da się wskazać jednego konkretnego wydarzenia; zmiany to proces, który obecnie jest bardzo dynamiczny. Podziały na Polską i zagraniczną kulturę są trochę sztuczne, bo wszystkie wątki się przeplatają, działamy lokalnie, ale myślimy globalnie.

Oskar Zięta (dzięki uprzejmości projektanta)

Oskar Zięta (dzięki uprzejmości projektanta)

Kto według Pana odegrał znaczącą rolę w polskim designie?

Wolałbym skupić się na tym, jak go kształtować i zmieniać jego oblicze. Tu moim zdaniem najważniejsza jest edukacja zarówno projektantów, jak i konsumentów. Kolejnym ważnym źródłem zmian są małe i średnie przedsiębiorstwa, które poprzez design wkraczają na globalny rynek.

Czemu służy dziś design? Jaka jest jego największa wartość dla współczesnego człowieka?

Design to sposób myślenia, proces, a nie przedmiot, który jest tylko jego przejawem. To jest właśnie jego największa wartość.

Jakie zjawiska mają obecnie największy wpływ na kształt designu?

Przepływ informacji na wielu liniach: między projektantami a ich produktami, procesem powstawania a odbiorcami. To zjawisko jest podstawą naszej działalności projektowej, w której część kompetencji projektanta przejmuje materiał (stal) podczas swobodnej deformacji. Nazywamy to „kontrolowaną utratą kontroli”. Możemy pozwolić sobie na nią dzięki doskonałemu poznaniu materiału i procesów jego formowania.

Co wyróżnia polski design na tle innych krajów? Z jakich osiągnięć w tej dziedzinie możemy być dumni?

Design jest jeden, jest uniwersalną wartością, dlatego nie rozróżniałbym go na narodowościowy. Osiągnięcia możemy rozpatrywać w skali globalnej, bo ich miarą są jakość, innowacja, dobry uniwersalny projekt zaspokajający potrzeby i rozwiązujący problemy, a nie generujący je. Wszyscy działamy na globalnym rynku i jesteśmy jego silnymi uczestnikami.

Postępujący w ostatnich dwóch dekadach rozwój nowych technologii to rewolucja w dostępie do informacji, a tym samym dynamiczny rozwój mediów. Jaką rolę odgrywają dzisiaj media w kształtowaniu kultury.

Media odgrywają dwojaką rolę w kształtowaniu kultury. Z jednej strony spłycają podejście do jej wytworów, na przykład sprowadzając design do estetyki przez pogoń wielu portali za ładnymi obrazkami. Z drugiej strony, tak jak wspominałem, teraz wiedza jest ogólnodostępna, dzięki czemu dobry research jest nas w stanie doprowadzić do informacji, o których wcześniej nie mieliśmy pojęcia. Dzięki temu możemy rozwijać się dynamiczniej, tworząc jeszcze lepsze projekty, i współpracować realnie z ludźmi oddalonymi o tysiące kilometrów, bez żadnego problemu tworząc interdyscyplinarne zespoły najlepszych specjalistów.

W jaki sposób w ciągu ostatnich lat zmieniło się postrzeganie designu przez odbiorcę? Czy nowe technologie pozytywnie wpływają na jego odbiór, czy też stanowią zagrożenie?

Bardzo szerokie pytanie. Tak jak wspominałem wcześniej, szybki przepływ informacji i konkurowanie mediów w ich publikowaniu sprawia, że design jest sprowadzany do ładnego obrazka, gubi się trochę idea projektowania. Natomiast coraz bardziej popularny druk 3D pozwala na lepsze dostosowywanie produkcji do potrzeb odbiorcy, a projektantom na prototypowanie i rozwój produktów. Ale oczywiście istnieje ryzyko, że może nas zalać mnóstwo średniej jakości obiektów czy też podróbek. Moja praca projektanta opiera się na rozwoju technologii FiDU oraz 3+ i opracowuję ją w sposób zrównoważony i odpowiedzialny dzięki dokładnemu poznaniu właściwości stali, podstawowego surowca, który dał początek całemu procesowi produkcyjnemu. To czy technologia będzie dobra, czy zła, zależy od tego, jak ją wykorzystamy.

Proj. Oskar Zięta (dzięki uprzejmości projektanta)

Proj. Oskar Zięta (dzięki uprzejmości projektanta)

Rozwój nowych technologii to także istotne zmiany w podejściu samych artystów do sztuki. Czy dostrzega Pan owe zmiany w swojej pracy?

Technologia to moja codzienność; moja praca jako projektanta nigdy nie była oderwana od projektowania procesów technologicznych. Takie podejście daje najwięcej możliwości – tworzysz proces, w którym jesteś w stanie wykonać nieskończoną liczbę obiektów, nie zamykając się w skończonej formie jednego.

W jaki sposób Pana zdaniem rozwój nowych technologii wpłynął na obecną kondycję polskiej kultury?

Mimo wspomnianych minusów ogólnie oceniłbym wpływ technologii na kondycję naszej kultury pozytywnie. Dzięki technologii nasza kultura staje się aktorem na scenie międzynarodowej, nie tylko dlatego, że jest z Polski, ale też dlatego, że jest wartościowa sama w sobie. Atutem jest to, że odchodzimy powoli od oceniania projektów przez pryzmat lokalności, w zamian używając kryteriów globalnych, a tradycja staje się wartością dodaną.

Czego w dzisiejszych czasach najbardziej potrzebuje polski design?

Potrzebuje dobrej edukacji i kadry, która przygotuje młodych ludzi do bycia projektantami łatwo odnajdującymi się w interdyscyplinarnym zespole i na globalnym rynku. Poza tym polski design potrzebuje świadomych i wyedukowanych konsumentów, którzy będą wymagać od producentów dobrze zaprojektowanych produktów.

Dziękuję za rozmowę.

OSKAR ZIĘTA (1975) – jeden z najbardziej znanych i rozpoznawanych na świecie polskich projektantów. Absolwent Wydziału Architektury Politechniki Szczecińskiej. Studia podyplomowe kontynuował w Politechnice Federalnej w Zurychu w katedrze CAAD (komputerowe wspomaganie projektowania architektonicznego). Laureat licznych nagród m.in. prestiżowej Red Dot Award 2008, DMY za innowację procesu produkcyjnego 2008, Schweizer Design Preis 2008 oraz Materialica 2009. Jego prace znajdują się w kolekcjach m.in. Badisches Landmuseum w Karlsruhe, Museum für Gestaltung w Zurychu, Pinakotece w Monachium oraz Centrum Pompidou w Paryżu.

Dodaj komentarz

ROZMOWY NA 15-LECIE O.PL

Teatr wymaga poświęcenia

Jan Klata

Jan Klata, fot. Jacek Poremba, fragment fotografii (źródło: dzięki uprzejmości Jana Klaty)

Teatr może być mechanizmem zmian

Sebastian Majewski

Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (źródło: dzięki uprzejmości Sebastiana Majewskiego)

Nie urągać inteligencji widza

Paweł Łoziński

Paweł Łoziński (źródło: dzięki uprzejmości artysty)

Teatr jest organizmem spontanicznym

Krystian Lupa

Krystian Lupa, fot. K. Pałetko (źródło: dzięki uprzejmości Teatr Polskiego we Wrocławiu)

Design to sposób myślenia

Oskar Zięta

Oskar Zięta (dzięki uprzejmości projektanta)

Sztuka na usługach „Tyranodigitalusa”

Wincenty Dunikowski-Duniko

Wincenty Dunikowski-Duniko, portret, dzięki uprzejmości artysty

Zagłębiać się w piękną materię, którą jest muzyka

Marek Napiórkowski

Marek Napiórkowski, fot. Rafał Masłow (źródło: mat. prasowe)

Kultura potrzebuje mecenasa

Kazimierz Kutz

Kazimierz Kutz, fot. Zbigniew Sawicz (dzięki uprzejmości artysty)

Zauważyć potrzeby wcześniej niezauważone

Malafor

Duet Malafor czyli Agata Kulik-Pomorska, Paweł Pomorski (dzięki uprzejmości projektantów)

Promować polską kulturę jako markę na świecie

Włodek Pawlik

Włodek Pawlik (źródło: mat. prasowe)

Obserwuję raczej regres niż progres

Antoni Libera

Antoni Libera (dzięki uprzejmości pisarza)

Wiele patentów na teatr

Artur Tyszkiewicz

Artur Tyszkiewicz, fot. Bartłomiej Sowa (źródło: dzięki uprzejmości Teatru im. Juliusza Osterwy w Lublinie)

Ku świadomości klasycznego działania

Wojciech Plewiński

Na zdjęciu: Wojciech Plewiński, fot. Grażyna Makary, dzięki uprzejmości artysty

Sztuka - progresywny element rozwoju cywilizacji

Tomasz Dobiszewski

Tomek Dobiszewski, Fiksacje, projekt eyetracking, fot. Łukasz Matulewski (źródło: dzięki uprzejmości artysty)

Mamy tendencje, aby wyżej cenić to, co stamtąd

Andrzej Smolik

Andrzej Smolik, fot. Ania Głuszko-Smolik (źródło: mat. prasowe)

Współczesna sztuka zapomina o odbiorcy

Jerzy Stuhr

„Obywatel”, reż. Jerzy Stuhr, fotografia z planu zdjęciowego (źródło: materiały dystrybutora/ITI Cinema)

Prawdziwe talenty wyłaniają się same

Stanisław Soyka

Stanisław Soyka, fot. Andrzej Tyszko (źródło: mat. prasowe)

Muzyka jest ilustracją do życia

Michał Urbaniak

Michał Urbaniak (źródło: mat. prasowe)

Teatr musi być krytyczny wobec świata

Wojciech Klemm

Wojciech Klemm, fot. Bartłomiej Sowa (źródło: dzięki uprzejmości Wojciecha Klemma)

Czekam na pokolenie, które da mi popalić

Mikołaj Trzaska

Mikołaj Trzaska, fot. Krzysztof Penarski (źródło: dzięki uprzejmości Mikołaja Trzaski)

Gdy jest łatwo, powstają wydmuszki

Robert Gliński

Robert Gliński (z materiałów Teatru Powszechnego w Warszawie)

Z tęsknoty za technikami anachronicznymi

Katarzyna Majak

Na zdjęciu: Katarzyna Majak, dzięki uprzejmości Katarzyny Majak

Nie ma dobrej ani złej sztuki

Marta Deskur

Na zdjęciu: Marta Deskur, fot. Ewelina Stechnij, dzięki uprzejmości artystki

Akt myśli jest aktem sztuki

Ewa Partum

Na zdjęciu: Ewa Partum, dzięki uprzejmości artystki

Design zaostrza kontury rzeczywistości

Marek Cecuła

Marek Cecuła (źródło: dzięki uprzejmości artysty)

Uwznioślić ten paskudny, mały byt

Jakub Szczęsny

Jakub Szczęsny, fot. Piotr Maciaszek (źródło: dzięki uprzejmości J. Szczęsnego)

Dostrzec niedostrzegalne

Anna Kutera

Anna Kutera, „Forum Humanum”, 2012, dzięki uprzejmości artystki

Obudzić w człowieku poetę

Ewa Kuryłowicz

Ewa Kuryłowicz (dzięki uprzejmości Kuryłowicz & Associates)

Poznać siebie i swoje inności

Robert Kuśmirowski

Na zdjęciu: Robert Kuśmirowski, dzięki uprzejmości artysty

Brak miejsca dla klasyków współczesności

Jan Pamuła

Na zdjęciu: Jan Pamuła, fot. Mateusz Bednarz, dzięki uprzejmości artysty

U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR