Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia w Gdańsku: Erwin van Doorn, Inge Nabuurs, Morze oczekuje Twojego powrotu, 14.02-13.04.2014 r.

 

Wystawa pt. Morze oczekuje Twojego powrotu, prezentowana w gdańskim Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia, to rodzaj współczesnej Wunderkamery, do której zaprasza nas dwójka holenderskich artystów – Erwin van Doorn i Inge Nabuurs. Na pierwszy rzut oka ekspozycja ściśle nawiązuje do tradycyjnego gabinetu osobliwości, stanowiącego przestrzeń do kontemplacji rozmaitych kuriozów wynalezionych w przeróżnych nietypowych zakątkach świata; składają się na nie dziwy natury, sensacje technologiczne, podejrzane znaleziska o wątpliwej proweniencji.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Wchodząc do sali wystawienniczej, natrafiamy na stylizowany szezlong, ulokowany tuż przy ciężkim klasycznym dębowym biurku z kałamarzem. Zostajemy zachęceni do ułożenia się na tej nietypowej „kozetce”, otoczonej mrocznymi fotografiami martwych natur wanitatywnych, z których wyzierają na nas puste oczodoły trupich czaszek, symbolizujące odwieczne memento mori. W takiej atmosferze, przy ściszonym świetle lamp – czując się po trosze jak Dr Jekyll i Mr. Hyde – odpowiadamy na zadawane nam w formie projekcji wideo pytania, wypełniając tym samym dość osobliwy kwestionariusz, którego wyniki pozwalają przypisać nam jeden z ośmiu typów osobowości, w jaki przeobrażamy się w sytuacjach konfliktowych, uosobionych np. przez mieszankę punka i pirata lub hiphopowca i sierżanta. Definicję naszej nowej tożsamości poznajemy z ust przedziwnych postaci męskich, odgrywanych przez manierycznie ucharakteryzowane kobiety – ma to miejsce w niewielkich dark roomach z projekcjami wideo, w dalszej części ekspozycji, przybierającej formę tajemniczego ciemnego labiryntu. Ogarnia nas poczucie lekkiego zagubienia, jakbyśmy raptem z bezpiecznej widowni teatralnej, o ustalonym porządku numerowanych siedzeń i oznaczonych literami alfabetu sektorów, trafili za kulisy, gdzie odgrywa się zgoła inny spektakl.

Wystawa Morze oczekuje Twojego powrotu jest swoistym fenomenem w kontekście dostępnej oferty instytucji prezentujących sztukę współczesną. Przyzwyczajeni do sterylnej przestrzeni white cube’u, tu wkraczamy w odważną barokową inscenizację, która jednakże, po wnikliwym przejrzeniu, okazuje się niebywale współczesna, gdyż nieustannie cytuje pop kulturę, czy to poprzez wplatanie w zaaranżowane, jakby powstałe z obiektów wyrzuconych przez fale przypływu na jednej z bezludnych wysp, klasycznie martwe natury, współczesnych przedmiotów-fetyszy (typu smycze do telefonów komórkowych czy nowoczesne zabawki-żołnierzyki), czy też z powodu cytowania popularnych piosenek, znanych ze światowych list przebojów, przez historycznie ucharakteryzowanych aktorów projekcji wideo. Dodatkowo efektownym chwytem jest, w kontekście mówienia o wystawie, posługiwanie się terminologią silnie zakorzenioną w historii sztuki, która w pewnym sensie sankcjonuje ten nietypowy pokaz, będący amalgamatem tradycji i popu w równym stopniu relewantnych.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Intrygująco współgrające opozycje mnożą się nie tylko na poziomie samych prac tworzących wystawę, ale przede wszystkim w obszarze jej scenografii, która przenosi widza z tradycyjnego muzealnego świata dwuwymiarowego do nowoczesnego 3D. To właśnie w drugiej części wystawy, po wejściu za czarne kotary, w kręte i enigmatyczne ścieżki wystawienniczego labiryntu, zaczyna się magia, światy mieszają się, uruchamiają się wszystkie zmysły. Martwe natury eksponowane w formie tradycyjnych fotografii na ścianach poprzedniej sali, teraz, za szybami gablot ukrytych w czarnych ścianach labiryntowej scenografii, przybierają formy pełnowymiarowe – wchodzimy w świat obrazów, odgrywamy je, stajemy się częścią dzieła sztuki, które wręcz osacza nas z każdej strony, opresyjnie nas zawłaszcza w gąszczu splątanych korytarzy, pozwalając nam błądzić, zwodząc nas lustrzanymi odbiciami, drogami bez wyjścia.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Co zatem wyrzuca na brzeg morze? Z pewnością ekscytującą mieszankę, będącą efektem flirtu z historią, filozofią, psychologią, a przede wszystkim historią sztuki, zarówno z wielowiekową tradycją hanzeatyckiego Gdańska i jego związków z Niderlandami, jak i współczesną kulturą popularną; ten niezwykle frapujący palimpsest można odczytywać na wielu poziomach, zachęca on do przywdziania określonego kostiumu i odegrania swojej teatralnej roli na scenie wystawy.

MARTA WRÓBLEWSKA – historyk sztuki, filolog, menadżer kultury, kurator, krytyk artystyczny. Współpracuje m.in. z O.pl, Obiegiem, Arteonem, Artlukiem, Kwartalnikiem Fotografia, Kwartalnikiem Rzeźby OROŃSKO. Mieszka i pracuje w Gdańsku.

Dodaj komentarz


Artykuły

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

JEMS Architekci. (RE)KOLEKCJE

Od 28 kwietnia do 20 sierpnia 2017 roku

Międzynarodowe Centrum Kongresowe w Katowicach, 2015 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Anna Przybył. Pragnienia

25 kwietnia 2017 roku

Anna Przybył, „Pragnienia” (źródło: materiały prasowe wydawcy)

14. Wiosna Jazzowa Zakopane 2017

Od 28 kwietna do 2 maja 2017 roku

Mateusz Gawęda Trio (źródło: materiały prasowe organizatora)

Zuza Golińska / Magdalena Łazarczyk. Niewidzialna ściana

Od 28 kwietnia do 1 czerwca 2017 roku

Zuza Golińska / Magdalena Łazarczyk, stopklatka z wideo „Niewidzialna Ściana”, 2017 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Sztuka w sztuce

Od 28 kwietnia do 1 października 2017 roku

Tezi Gabunia, „Włóż głowę do galerii (Luwr”), 2015–2016, instalacja, 50 × 82 × 50 cm, dzięki uprzejmości T. Gabunii, Popiashvili Gvaberidze Window Project, Tbilisi (źródło: materiały prasowe organizatora)

Tu jesteśmy

Wybrane prace z kolekcji Krzysztofa Musiała

Od 28 kwietnia do 15 sierpnia 2017 roku

Henryk Stażewski, „Kompozycja nr 33”, 1975, akryl, płyta, fot. Agata Ciołek (źródło: materiały prasowe organizatora)

Bratislava pro Wratislavia / Wratislavia pro Bratislava

Od 27 kwietnia do 3 czerwca 2017 roku

Martin Špirec, „Morze spokoju”, 2015 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Okupanci. Niemcy w Krakowie

Od 27 kwietnia do 29 października 2017 roku

Żołnierz niemiecki na moście Dębnickim pozujący do zdjęcia na tle Wawelu. Na rewersie odręczny podpis: „Przed wyruszeniem transportu z Krakowa do Berdyczowa” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Presja istnienia

Od 21 kwietnia do 12 maja 2017 roku

Piotr Ambroziak, „Urban cave III”, akryl, spray, 2017 (źródło: materiały autora)

Henryk Stażewski. Kolekcja sztuki XX wieku

Od 21 kwietnia do 11 czerwca 2017 roku

Henryk Stażewski, bez tytułu, poł 70. XX ., fot. © Muzeum Narodowe w Gdańsku (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR