Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia w Gdańsku: Erwin van Doorn, Inge Nabuurs, Morze oczekuje Twojego powrotu, 14.02-13.04.2014 r.

 

Wystawa pt. Morze oczekuje Twojego powrotu, prezentowana w gdańskim Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia, to rodzaj współczesnej Wunderkamery, do której zaprasza nas dwójka holenderskich artystów – Erwin van Doorn i Inge Nabuurs. Na pierwszy rzut oka ekspozycja ściśle nawiązuje do tradycyjnego gabinetu osobliwości, stanowiącego przestrzeń do kontemplacji rozmaitych kuriozów wynalezionych w przeróżnych nietypowych zakątkach świata; składają się na nie dziwy natury, sensacje technologiczne, podejrzane znaleziska o wątpliwej proweniencji.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Wchodząc do sali wystawienniczej, natrafiamy na stylizowany szezlong, ulokowany tuż przy ciężkim klasycznym dębowym biurku z kałamarzem. Zostajemy zachęceni do ułożenia się na tej nietypowej „kozetce”, otoczonej mrocznymi fotografiami martwych natur wanitatywnych, z których wyzierają na nas puste oczodoły trupich czaszek, symbolizujące odwieczne memento mori. W takiej atmosferze, przy ściszonym świetle lamp – czując się po trosze jak Dr Jekyll i Mr. Hyde – odpowiadamy na zadawane nam w formie projekcji wideo pytania, wypełniając tym samym dość osobliwy kwestionariusz, którego wyniki pozwalają przypisać nam jeden z ośmiu typów osobowości, w jaki przeobrażamy się w sytuacjach konfliktowych, uosobionych np. przez mieszankę punka i pirata lub hiphopowca i sierżanta. Definicję naszej nowej tożsamości poznajemy z ust przedziwnych postaci męskich, odgrywanych przez manierycznie ucharakteryzowane kobiety – ma to miejsce w niewielkich dark roomach z projekcjami wideo, w dalszej części ekspozycji, przybierającej formę tajemniczego ciemnego labiryntu. Ogarnia nas poczucie lekkiego zagubienia, jakbyśmy raptem z bezpiecznej widowni teatralnej, o ustalonym porządku numerowanych siedzeń i oznaczonych literami alfabetu sektorów, trafili za kulisy, gdzie odgrywa się zgoła inny spektakl.

Wystawa Morze oczekuje Twojego powrotu jest swoistym fenomenem w kontekście dostępnej oferty instytucji prezentujących sztukę współczesną. Przyzwyczajeni do sterylnej przestrzeni white cube’u, tu wkraczamy w odważną barokową inscenizację, która jednakże, po wnikliwym przejrzeniu, okazuje się niebywale współczesna, gdyż nieustannie cytuje pop kulturę, czy to poprzez wplatanie w zaaranżowane, jakby powstałe z obiektów wyrzuconych przez fale przypływu na jednej z bezludnych wysp, klasycznie martwe natury, współczesnych przedmiotów-fetyszy (typu smycze do telefonów komórkowych czy nowoczesne zabawki-żołnierzyki), czy też z powodu cytowania popularnych piosenek, znanych ze światowych list przebojów, przez historycznie ucharakteryzowanych aktorów projekcji wideo. Dodatkowo efektownym chwytem jest, w kontekście mówienia o wystawie, posługiwanie się terminologią silnie zakorzenioną w historii sztuki, która w pewnym sensie sankcjonuje ten nietypowy pokaz, będący amalgamatem tradycji i popu w równym stopniu relewantnych.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Intrygująco współgrające opozycje mnożą się nie tylko na poziomie samych prac tworzących wystawę, ale przede wszystkim w obszarze jej scenografii, która przenosi widza z tradycyjnego muzealnego świata dwuwymiarowego do nowoczesnego 3D. To właśnie w drugiej części wystawy, po wejściu za czarne kotary, w kręte i enigmatyczne ścieżki wystawienniczego labiryntu, zaczyna się magia, światy mieszają się, uruchamiają się wszystkie zmysły. Martwe natury eksponowane w formie tradycyjnych fotografii na ścianach poprzedniej sali, teraz, za szybami gablot ukrytych w czarnych ścianach labiryntowej scenografii, przybierają formy pełnowymiarowe – wchodzimy w świat obrazów, odgrywamy je, stajemy się częścią dzieła sztuki, które wręcz osacza nas z każdej strony, opresyjnie nas zawłaszcza w gąszczu splątanych korytarzy, pozwalając nam błądzić, zwodząc nas lustrzanymi odbiciami, drogami bez wyjścia.

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Erwin van Doorn i Inge Nabuurs, „Morze oczekuje Twojego powrotu”, CSW Łaźnia, Gdańsk, 2014, fragment ekspozycji, foto. Bartosz Górka (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Co zatem wyrzuca na brzeg morze? Z pewnością ekscytującą mieszankę, będącą efektem flirtu z historią, filozofią, psychologią, a przede wszystkim historią sztuki, zarówno z wielowiekową tradycją hanzeatyckiego Gdańska i jego związków z Niderlandami, jak i współczesną kulturą popularną; ten niezwykle frapujący palimpsest można odczytywać na wielu poziomach, zachęca on do przywdziania określonego kostiumu i odegrania swojej teatralnej roli na scenie wystawy.

MARTA WRÓBLEWSKA – historyk sztuki, filolog, menadżer kultury, kurator, krytyk artystyczny. Współpracuje m.in. z O.pl, Obiegiem, Arteonem, Artlukiem, Kwartalnikiem Fotografia, Kwartalnikiem Rzeźby OROŃSKO. Mieszka i pracuje w Gdańsku.

Dodaj komentarz


Artykuły

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

Marek Starzyk. Gazetowe obrazki

Od 27 stycznia do 23 lutego 2017 roku

Marek Starzyk, Bez tytułu, 1999–2000 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Jacek Sempoliński. Obrazy patrzące

Od 21 stycznia do 26 marca 2017 roku

Jacek Sempoliński (źródło: materiały prasowe organizatora)

Ludwik Gronowski. Fotografie Krzemieniec/Wołyń 1930–1939

Od 19 stycznia do 19 marca 2017 roku

Ludwik Gronowski, „Na szybowisku” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Eksplozja litery

Ikonografia tekstualności jako źródła cierpień

Od 12 stycznia do 31 marca 2017 roku

Ireneusz Walczak, „Bartoszewski”, 2016 (źródło: materiały prasowe organizatora)

World Press Photo 2016

Od 14 stycznia do 12 lutego 2017 roku

Warren Richardson, Australia | „Hope for a New Life”, 28 August, Serbia/Hungary border (źródło: materiały prasowe)

Jan Kucz. Antoni Janusz Pastwa

Od 10 stycznia do 8 lutego 2017 roku

„Jan Kucz. Antoni Janusz Pastwa” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Nie, no to nie. Dźwiękowe działania obrazoburcze

Od 11 stycznia do 14 lutego 2017 roku

Ryszard Ługowski (źródło: materiały prasowe organizatora)

Urok prowincji w fotografii Jerzego Piątka

Od 10 stycznia do 2 lutego 2017 roku

Jerzy Piątek, „Smutek i urok prowincji”, koniec lat 70. i 1 poł. lat 80. XX w. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Małgorzata Szymankiewicz. blank

Od 27 grudnia 2016 roku do 22 stycznia 2017 roku

Małgorzata Szymankiewicz, „Office Work 231”, 2016 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wrocław – wejście od podwórza

Od stycznia do grudnia 2016 roku

„Wrocław - wejście od podwórza 2016”, fot. Alicja Kielan (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR