Miesiąc Fotografii w Krakowie, Muzeum Narodowe w Krakowie - Kamienica Szołayskich im. Feliksa Jasieńskiego: Clare Strand, Lektury dodatkowe, 17.05.-17.08.2014 r.

Vintage’owy wełniany sweter, kiedyś zapewne w kolorze jasnego beżu, teraz przybrudzony, „obrośnięty” kępkami trawy. Gdyby nie pani pilnująca ekspozycji, można by go przymierzyć, powąchać, przejechać po nim palcami, ściągnąć kilka źdźbeł trawy. Położyć się na podłodze i przeturlać z jednej strony pokoju na drugą, przyciągnąć „koty”, zapisać na nim swoje doświadczenie. Nawet jednak grzecznie spoczywający na manekinie krawieckim, ustawiony przy oknie, oznaczony tytułem Badania natury (trawiasty sweter), wywołuje dużo więcej emocji i ciepłych, intensywnych uczuć niż pozostałe fragmenty wystawy. Nie było by w tym może nic niepokojącego, gdyby nie fakt, że Lektury dodatkowe, wystawa zorganizowana w ramach tegorocznego Miesiąca Fotografii w Krakowie, została poświęcona 14 latom pracy współczesnej fotografki konceptualnej, Clare Strand.

Clare Strand, „Zawieszenie w powietrzu”, z cyklu „Efekty iluzjonistyczne”, 2009 © Clare Strand, Camilla Grimaldi Gallery & The Unicredit Bank Collection (źródło: materiały prasowe organizatora)

Clare Strand, „Zawieszenie w powietrzu”, z cyklu „Efekty iluzjonistyczne”, 2009 © Clare Strand, Camilla Grimaldi Gallery & The Unicredit Bank Collection (źródło: materiały prasowe organizatora)

W Kamienicy Szołayskich zaprezentowane zostały zdjęcia z pięciu serii fotograficznych oraz instalacje artystki wprowadzające w jej metody pracy, researchu i poszukiwania  inspiracji. Wszystkie zdjęcia są czarno-białe, jednak ich stylistyka jest bardzo różnorodna. Prace Strand wynikają z jej fascynacji różnymi gatunkami fotografii, między innymi fotografią dokumentalną, ale przede wszystkim zdjęciami mającymi zastosowanie użytkowe: w kryminalistyce, instrukcjach obsługi, gazetowych reklamach czy paranaukowych artykułach. Strand w każdej serii wchodzi w grę z konwencję odpowiedniego gatunku, łamiąc jego fundamenty – funkcjonalność i autentyczność.

Już na wstępie, po przekroczeniu progu wystawy (jeśli nie wcześniej – z medialnych zapowiedzi), dowiadujemy się, że wszystko, co tu zobaczymy, niewiele będzie miało wspólnego z prawdą. Wchodzimy jak na pokaz iluzjonistyczny – dobrze wiemy, że wszystko, czego doświadczymy będzie złudzeniem, jednak zasiadamy w pierwszym rzędzie zaintrygowani, zastanawiając się, czy damy się nabrać, czy magikowi się uda.

Najbliższą tematowi pokazu magicznego jest seria Efekty iluzjonistyczne, z której zaprezentowane zostały dwie prace: Dziewczyna w dwóch połówkach i Zawieszenie w powietrzu. Zdjęcia przedstawiające postaci kobiet w nietypowych sytuacjach – jedna z dziewczyn lewituje, druga leży nieruchomo na podłodze, rozkrojona na pół, w magicznej skrzyni iluzjonisty. Fotografie mają w sobie dużo delikatności, z drugiej strony są niepokojące – bohaterki cechuje bowiem pewna senność i bezwładność, wydaje się, że zostały uśpione lub zahipnotyzowane, a następnie wbrew własnej woli poddane paranaukowym eksperymentom.

Clare Strand, „Lektury dodatkowe”, Miesiąc Fotografii w Krakowie, Muzeum Narodowe w Krakowie – Kamienica Szołayskich, 2014, fot. Studio Luma, www.studioluma.pl (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Clare Strand, „Lektury dodatkowe”, Miesiąc Fotografii w Krakowie, Muzeum Narodowe w Krakowie – Kamienica Szołayskich, 2014, fot. Studio Luma, www.studioluma.pl (źródło: dzięki uprzejmości organizatora)

Inną serią, w której przejawia się zainteresowanie Strand nadprzyrodzonymi zjawiskami, są Ukryte czynniki w której artystka odwołuje się do historii XIX-wiecznych hochsztaplerów, fotografów duchów. Strand sięga do stereotypowego wyobrażenia o sposobie objawiania się duchów i używa oczywistych środków „mistyfikacji” – na fotografiach widzimy tradycyjne portrety młodych kobiet, patrzących z powagą na wprost, a naokoło nich unosi się gęsta mgła imitująca aurę. Zdjęcia, mimo że są parodią „sztuki” spirytystów, mają w sobie pewną dozę nostalgii, typową dla wyblakłych fotografii, na których nasi dalecy przodkowie wydają się faktycznie już wyłącznie duchami.

Strony: 1 2

DOROTA GROYECKA (ur. 1987) – absolwentka dziennikarstwa, filologii polskiej i kulturoznawstwa. Autorka książki Gentryfikacja Berlina. Od życia na podsłuchu do kultury caffè latte. Współpracowała m.in. z magazynem „Exberliner” oraz O.pl Polskim Portalem Kultury.

Dodaj komentarz

Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń