Listopad i grudzień, w „gorączce” licznych festiwalów młodej sztuki, to szczególny czas dla artystów wchodzących na scenę artystyczną. Z jednej strony takie wydarzenia są dla nich szansą zaistnienia i odnalezienia się pośród różnorodnych kierunków oraz tendencji w sztuce, a z drugiej strony festiwale młodej sztuki mają również istotne znaczenie dla galerników i kuratorów wystaw. Warto w tym miejscu postawić pytanie o wartość, jaką dziś ma młoda sztuka. Czy aktualne kierunki w sztuce są dyktowane trendami, decyzjami i wyborami galerników i kuratorów, pieniędzmi wraz z rynkiem sztuki, czy też może istnieje jeszcze pojęcie „niezależności” młodych artystów?

Do udzielenia kolejnej opinii zaprosiliśmy Bartosza Kokosińskiego – młodego artystę, laureata wyróżnienia regulaminowego 41. Biennale Malarstwa Bielska Jesień 2013.

Zapraszamy do lektury!

Bartosz Kokosiński, „Obraz pożerający motyw religijny”, fot. Jacek Rojkowski, Galeria Bielska BWA, 41. Biennale Malarstwa Bielska Jesień (źródło: materiały prasowe organizatora)

Bartosz Kokosiński, „Obraz pożerający motyw religijny”, fot. Jacek Rojkowski, Galeria Bielska BWA, 41. Biennale Malarstwa Bielska Jesień (źródło: materiały prasowe organizatora)

Najczęściej młoda sztuka jest określana jako tworzona przez artystów do 35 roku życia. W ostatnim czasie to sformułowanie kojarzę głównie z aukcjami artystów mniej znanych. W domyśle – obiecujących, czyli tych, których można kupić okazyjnie, co nie zawsze jest zgodne z cezurą 35 lat. Sam nie widzę różnicy między sztuką a młodą sztuką. Nie dostrzegam takiego podziału. Odczytuję to bardziej jako symboliczną nazwę.

Małe kroki ku zaistnieniu w świecie sztuki

Wierzę, że zaistnienie artysty w świecie sztuki zależy głównie od własnej twórczości. Oczywiście do tego dochodzą elementy, takie jak szczęście, marketing itp. Ważne jest, aby znaleźć ludzi przekonanych do swoich działań, bez ich pomocy ciężko poruszać się w świecie sztuki, a pewnie w ogóle w życiu.

Tu jako jedną z metod wymieniłbym branie udziału w konkursach i przeglądach sztuki, aby pokazać swój dorobek, który ma szanse zainteresować kuratorów, historyków sztuki czy starszych artystów, zasiadających w jury. Może się to przełożyć np. na zaproszenia do wystaw i przyczynić do promocji artysty. Udział w polskich konkursach i wystawach dla młodych, typu Konkurs Gepperta, Triennale Młodych w Orońsku, Rybie Oko, Przeciąg jest wstępem do funkcjonowania w świecie sztuki. Jednak nie liczyłbym na spektakularne odkrycia i tzw. szybką karierę w związku z wygraniem krajowego konkursu.

Artyści wobec polskiego rynku sztuki i sceny artystycznej

Można wiele napisać na temat sytuacji artystów w ogóle. Na przykład o problemach z ubezpieczeniem społecznym, o wypożyczaniu prac za darmo na wystawy w państwowych galeriach, o pokrywaniu kosztów organizacji wystaw w tychże.

Nie chcę psioczyć, ale sytuację rynkową (materialną) młodych polskich artystów oceniam jako złą. Ciężko jest żyć ze swojej sztuki szczególnie kilka lat po studiach. Związane jest to z raczkującym rynkiem sztuki w Polsce oraz z niewielkim zainteresowaniem kupnem prac przez ludzi nie kolekcjonujących sztuki. Nie wspomnę już, że w Polsce sprzedaż sztuki nowych mediów jest niewielka. Poza kolekcjami publicznymi prawie żadna. Dla porównania, odbiorcy w Niemczech prawie równie chętnie, jak malarstwo kupują prace wykonane w nowych mediach. Jestem przekonany, że aktywność artystyczna poza granicami kraju jest ważnym elementem poprawy sytuacji rynkowej.

Myślę, że przedostanie się do jeszcze szerszej sceny artystycznej ułatwia współpraca z zagraniczną galerią, międzynarodowe rezydencje, projekty, Internet oraz inne indywidualne, kreatywne pomysły artystów.

Uważam, że warto wspierać młodych artystów, dbać o różnorodność postaw oraz głosów dla wzbogacania i trwania naszej kultury. Jaka jest wartość młodej sztuki? A jaka jest wartość młodych obywateli dla państwa? Myślę, że ogromna – np. dla rozwoju polskiej kultury, tożsamości, poszerzania patrzenia na świat. Mam tylko wątpliwość: czy kogokolwiek to interesuje? Zresztą, patrząc na estetykę miast, wszechobecne reklamy, sposób ubierania się, architekturę itp., wątpię, czy Polaków interesuje sztuka, choćby w sensie estetyki. Podstawowa wrażliwość na kompozycję, kolor, proporcje wydaje mi się być poza obszarem zainteresowań społecznych, nie mówiąc o głębszych pokładach wrażliwości poruszanych przez sztukę.

Dla innych młoda sztuka ma wartość inwestycyjną. „Kupię tanio na aukcji Młodej Sztuki i kiedyś będę miał drogocenne dzieło”. Jednak gdy praca zostaje kupiona za 500 zł, z czego artysta dostaje 250 zł minus podatek i materiały (co najwyżej), tenże artysta może zwątpić w sens swojej profesji. Przy takim „wsparciu”, poprzez zakup na aukcji, raczej nie ma co liczyć na rozwój naszych młodych artystów, którzy często muszą zająć się zarabianiem na życie, zamiast rozwijaniem własnej ekspresji.

Dodaj komentarz

Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń