Coraz częściej zdarza się, iż utwory tworzone są przez więcej niż jedną osobę. I w tym kontekście powstają oczywiście pytania: komu i w jakim procencie przysługują prawa autorskie do wspólnie stworzonego dzieła.

Magazyn O.pl / Cykl: Prawo w kulturze

Magazyn O.pl / Cykl: Prawo w kulturze

Uznaje się, że od chwili powstania dzieła wspólnego nierozłącznego autorskie prawa do tego dzieła przysługują łącznie współtwórcom. Zgodnie z orzecznictwem „ma to ten skutek, że dialogi, sceny, sytuacje, nawet przeniesione z innych, wcześniej powstałych utworów napisanych przez jednego z współautorów, stają się od chwili umieszczenia ich w dziele wspólnym przedmiotem łącznego prawa współtwórców dzieła wspólnego i żaden z nich nie może bez zgody drugiego wykorzystywać ich w dalszej twórczości”[1].

Na podstawie art. 9 ust. 1 pr.aut. „współtwórcom przysługuje prawo autorskie wspólnie. Domniemywa się, że wielkości udziałów są równe. Każdy ze współtwórców może żądać określenia wielkości udziałów przez sąd, na podstawie wkładów pracy twórczej”. Jeśli więc współtwórcy nie określili wielkości swoich udziałów i wielkości tych nie da się obliczyć (np. dzieło nierozłączne), wówczas każdy z nich może żądać określenia wielkości udziałów przez sąd. Sądy polskie wielokrotnie zmagały się z problematyką wielkości udziałów. Najsłynniejszym bodaj procesem był proces współtwórców bajki dla dzieci „Bolek i Lolek”. Sądy we wszystkich instancjach uznały, iż utwór „Bolek i Lolek” miał trzech ojców i ich udziały są równe.

Prawo autorskie stanowi, w art. 9 ust. 2, iż każdy ze współtwórców może wykonywać prawo autorskie do swojej części utworu mającej samodzielne znaczenie, bez uszczerbku dla praw pozostałych współtwórców, ale do wykonania prawa autorskiego do całości utworu potrzebna jest zgoda wszystkich współtwórców. W przypadku braku takiej zgody, każdy ze współtwórców może żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeka uwzględniając interesy wszystkich współtwórców.

Czy pomocnik może zostać uznany za współtwórcę?

To, co warto podkreślić, to fakt, iż nie będzie współtwórcą osoba, świadcząca pomoc czysto techniczną, osoba dostarczająca materiały, informacji i środków niezbędnych dla stworzenia dzieła. Pamiętam sprawę jednego rzeźbiarza, który pozwany został przez …. własną gosposię. Sprawa wyglądała następująco. Rzeźbiarz dostał zamówienie z jednego z urzędów miast na stworzenie rzeźby o tematyce morskiej. Z uwagi na fakt, iż rzeźbiarz był artystą, często z głową „w chmurach”, jego gosposia dbała o jedzenie dla twórcy donosząc mu je do pracowni. Po wykonaniu rzeźby chciała by wpisać ją jako twórcę, argumentując to faktem, iż bez jedzenie rzeźbiarz nie stworzyłby rzeźby z przyczyn oczywistych (brak jedzenia spowodowałby brak nie tylko weny twórczej, ale również sił do wykonania utworu). Sprawa ta jednak była z góry skazana na niepowodzenie owej gosposi, gdyż wielokrotnie już sądy uznawały, iż współdziałanie musi mieć charakter twórczy.

***

W cyklu Prawo w kulturze mec. Moniki Brzozowskiej można przeczytać również:

Utwór a prawo własności: http://magazyn.o.pl/2012/monika-brzozowska-utwor-a-prawa-wlasnosci-prawo-w-kulturze/

  1. Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1980 r., IV CR 327/80, OSNC 1981/5/82

Mec. MONIKA BRZOZOWSKA – adwokat, prowadzi własną Kancelarię Prawną w Warszawie i w Krakowie, specjalizując się w dziedzinie tzw. własności przemysłowej; dziennikarz, politolog, doradca i trener. Znawca problematyki z zakresu prawa autorskiego oraz prawa prasowego. Dotychczas przeprowadziła szereg szkoleń z zakresu problematyki prawa autorskiego. Prowadzi obsługę prawną instytucji kultury (m.in. IPN, Bytomskie Centrum Kultury), wydawnictw (Wydawnictwo Złote Myśli), firm farmaceutycznych, Agencji Reklamowych, PR – owskich i eventowych, administracji publicznej.

Publikuje w specjalistycznej prasie (stała współpraca m.in. z Marketing w praktyce, publiczni.pl, Gazetą prawną, O.pl Polskim Portalem Kultury). Autorka książek pt. „Prawo prasowe w praktyce. Kazusy wraz z rozwiązaniami”; „Prawo autorskie w reklamie i marketingu” (Wydawnictwo prawnicze LexisNexis), „Prawo pracy w kazusach” (Wydawnictwo Bomis); „Prawo autorskie w działalności promocyjnej urzęduj” (wydawnictwo prawnicze Presscom) oraz „Prawo autorskie w kulturze” (wydawnictwo BECEK). Prowadzi autorski blog Kulturalna Krysia: http://www.mjtraining.pl/krysia-kulturalna

Dodaj komentarz


Recenzje

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

Marek Starzyk. Gazetowe obrazki

Od 27 stycznia do 23 lutego 2017 roku

Marek Starzyk, Bez tytułu, 1999–2000 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Jacek Sempoliński. Obrazy patrzące

Od 21 stycznia do 26 marca 2017 roku

Jacek Sempoliński (źródło: materiały prasowe organizatora)

Ludwik Gronowski. Fotografie Krzemieniec/Wołyń 1930–1939

Od 19 stycznia do 19 marca 2017 roku

Ludwik Gronowski, „Na szybowisku” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Eksplozja litery

Ikonografia tekstualności jako źródła cierpień

Od 12 stycznia do 31 marca 2017 roku

Ireneusz Walczak, „Bartoszewski”, 2016 (źródło: materiały prasowe organizatora)

World Press Photo 2016

Od 14 stycznia do 12 lutego 2017 roku

Warren Richardson, Australia | „Hope for a New Life”, 28 August, Serbia/Hungary border (źródło: materiały prasowe)

Jan Kucz. Antoni Janusz Pastwa

Od 10 stycznia do 8 lutego 2017 roku

„Jan Kucz. Antoni Janusz Pastwa” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Nie, no to nie. Dźwiękowe działania obrazoburcze

Od 11 stycznia do 14 lutego 2017 roku

Ryszard Ługowski (źródło: materiały prasowe organizatora)

Urok prowincji w fotografii Jerzego Piątka

Od 10 stycznia do 2 lutego 2017 roku

Jerzy Piątek, „Smutek i urok prowincji”, koniec lat 70. i 1 poł. lat 80. XX w. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Małgorzata Szymankiewicz. blank

Od 27 grudnia 2016 roku do 22 stycznia 2017 roku

Małgorzata Szymankiewicz, „Office Work 231”, 2016 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wrocław – wejście od podwórza

Od stycznia do grudnia 2016 roku

„Wrocław - wejście od podwórza 2016”, fot. Alicja Kielan (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR