„Sprawy bieżące” – Wystawa fotografii studentów Pracowni Fotografii Autorskiej dra Piotra Komorowskiego z Wyższej Szkoły Sztuki i Projektowania w Łodzi. Galeria Fotografii Łódzkiego Towarzystwa Fotograficznego, 22 marca – 6 kwietnia 2012 r.

W galerii Łódzkiego Towarzystwa Fotograficznego można obejrzeć wystawę studentów i absolwentów Wyższej Szkoły Sztuki i Projektowania w Łodzi z Pracowni Autorskiej dra Piotra Komorowskiego. Warto nadmienić, że kurator ekspozycji jest też teoretykiem fotografii, w latach 80. był uczestnikiem programu „fotografii elementarnej”, zaś w latach 90. brał udział w wystawach środowiska jeleniogórskiego, które upomina się o tzw. „fotografię fotograficzną”, pozbawioną zarówno wewnątrzobrazowej manipulacji, jak też koncepcji inscenizacji.

Marduła Halina „Spotkania z Morfeuszem” 2010 (źródło: materiał prasowy)

Marduła Halina „Spotkania z Morfeuszem” 2010 (źródło: materiał prasowy)

Z tej drogi uprawiania twórczości Piotr Komorowski zrezygnował jednak w XXI wieku, opowiadając się właśnie za inscenizacją, nie zaś dokumentalizmem. Taki jest też program jego pracowni, która według mnie należy do najważniejszych w Polsce. Potwierdza to obecna wystawa, na której oglądamy kilka bardzo wartościowych prac. „Kwartalnik Fotografia” w kilku numerach poświęconych m.in. nauczaniu i fotografii studenckiej przedstawiał tylko autorów z Uniwersytetu Artystycznego z Poznania i Szkoły Filmowej w Łodzi, co nie odpowiada sytuacji najmłodszej fotografii polskiej.

Credo dydaktyczne

„Każda fotografia jest niepowtarzalna – uważa Piotr Komorowski. – Ale nie każda przenosi ważne znaczenia, istotne komunikaty. Fotografia autorska to taka, poprzez którą staramy się dotrzeć do własnego wnętrza i objaśnić je innym ludziom. To fotografia, która jest formą subiektywnej autoprezentacji, ale posługuje się językiem zrozumiałym dla odbiorcy. Jest zatem  hermetyczna, symboliczna i wieloznaczna, ale jednocześnie syntetyczna i uniwersalistyczna w swoim przesłaniu. Ważnym narzędziem na etapie  tworzenia takich zdjęć jest nieskrępowana stereotypem wyobraźnia, zaś na etapie odbioru – umiejętność poszerzonej, wieloaspektowej interpretacji ich treści.

Z uwagi na szczupłość miejsca na wystawę składa się tylko drobny, reprezentatywny zestaw prac studenckich z okresu pięciu lat działalności Pracowni”.

Dyplomy

Zgadzam się z Piotrem Komorowskim, że najważniejszą, choć oczywiście tylko częściowo pokazaną pracą w ŁTF-ie jest fragment dyplomu licencjackiego Katarzyny Sawickiej pt. Czy umiesz przestać widzieć, by dostrzec…, który jest odpowiedzialnym przekroczeniem kilku konwencji twórczych. Autorka zaprezentowała otwierane koszulki, ręcznie wykonane z gipsu, nawiązujące do  formy malarstwa religijnego. W ich „wnętrzu” schowane zostały dokumentalne portrety ukazujące prawdę człowieczeństwa. Tak więc rzemiosło i fotografia są zaproszeniem widza do otwarcia koszulki i konfrontacji ukrytego w niej przedstawienia. Idea pracy odwołuje się do tradycji malarstwa ikonowego i do wielkiej tradycji twórczości Zofii Rydet, która wierzyła, że niebo otwarte jest dla każdego i potencjalnie każdy może być świętym. Religijne przekonanie i niebanalna sakralizacja „prostego człowieka” w pracach Sawickiej pokazują, że można wyjść poza zwykłą fotografię w stronę manualnego opracowania obiektu, a przekroczenie formalne każdego zdjęcia ma tu charakter działania pozytywnego, o charakterze bliskim modlitwie.

Swoją dojrzałością artystyczną i panowaniem nad formą wyróżniają się też trzy inne autorki. Zacznę od Haliny Marduły, która próbowała ilustrować swe sny za pomocą montażu komputerowego w wersji czarno-białej. Mamy tu próbę zapanowania nad marzeniami, a nawet ich zracjonalizowania, choć podczas oglądania obrazów pojawia się pytanie: na ile można zrozumieć i ukazać dominantę marzenia sennego? Autorka sięgając do teorii ideologii surrealizmu stworzyła prace, w których ważną rolę odgrywają zwierzęta, ukazane jako symbole odnoszące się do życia i sytuacji młodej artystki. Silne wrażenie wywołuje np. sylwetka słonia czy konia stojącego w muszli koncertowej, w tradycji widzenia związanej z perspektywą matematyczną, zakłóconą trochę poprzez świadome użycie montażu. Ukazany w zastygłej pozie koń stał się zastygłym pomnikiem marzenia, nie zaś rzeczywistości. Inne prace z tej serii były trochę bardziej ekspresyjne. Realizacje czarno-białe zachowały określony surrealny klimat.

Prace Katarzyny Krakowiak, tym razem z dyplomu magisterskiego, wyróżniają się wyrafinowanym połączeniem zdjęć czarno-białych z podobną przekonującą metaforyczną scenką w typie melodramatu, w której rozgrywa się jakiś rytuał – teatr bliski poszukiwaniu prawdy życia, z symbolicznie działającym światłem i prostotą układu pustego wnętrza. Świetnym pomysłem okazało się umieszczenie w tle wyobrażeń kuli ziemskiej i sylwetek ludzkich, które zgrafizowane i sprowadzone do prostego znaku „wykazywały” chęć do dialogu z zasadniczą częścią kompozycji. Ciekawe, że na ekspozycji w ŁTF-ie zobaczyłem nową, moim zdaniem lepszą wersję prac z dyplomu, co świadczy, że Krakowiak w dalszym ciągu poszukuje bardziej adekwatnej formy. Tym razem pokreśliła znaczenie motywu centralnego, osłabiając element dodany, który nie jest już tak dominujący.

Kolejna dojrzała i utalentowana autorka to Olga Karwowska.  Zaprezentowała ona udaną realizację pt. Katalog ważnych spraw, mocno wkraczającą na teren fotografii feministycznej, choć nie do końca. Miała bowiem wyrażać zagrożenia czyhające na młodą kobietę oraz problemy ponowoczesnego życia, takie jak klonowanie, materializm życia czy religijność. Realizacje przybrały formę trochę plakatową, ilustrując określoną tezę w sposób może zbyt jednoznaczny.

W wycinanych i klejonych czarno-białych pracach odżyła tradycja fotokolażu, przywołana została także twórczość Zofii Kulik z lat 90., jako jedno ze źródeł inspiracji dla Karwowskiej. Prace są odważnymi aktami-autoportretami i w tym aspekcie są postfemisnityczne.

Strony: 1 2

KRZYSZTOF JURECKI (ur. 1960), krytyk i historyk sztuki, członek honorowy ZPAF i AICA. Specjalizuje się w historii sztuki XX wieku, zwłaszcza modernizmu i awangardy artystycznej, zajmuje się przede wszystkim fotografią i filmem eksperymentalnym. Autor kilku książek z zakresu fotografii. Pisał dla wielu pism artystycznych, obecnie dla „O.pl” i „Formatu”. Przewodniczący jury konkursu Cyberfoto w Częstochowie (od 2002) i Biennale Sztuki w Piotrkowie (od 2011). W latach 1998-2005 kierował działem Fotografii i Technik Wizualnych w Muzeum Sztuki w Łodzi. Kurator wystaw. Od 2007 roku związany z Galerią Wozownia w Toruniu. Wykładał na ASP w Poznaniu, Łodzi i Gdańsku, obecnie na WSSiP w Łodzi. Prowadzi blog: http://jureckifoto.blogspot.com/.

Dodaj komentarz


Artykuły

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

16. Letnia Szkoła Wyszechradzka

Od 3 do 14 lipca 2017 roku

Letnia Szkoła Wyszechradzka 2015 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Telemach Pilitsidis. Przemijanie

Od 30 czerwca do 27 sierpnia 2017 roku

Telemach Pilitsidis (źródło: materiały prasowe organizatora)

Krakowskie Spotkania Artystyczne 2017: Konfiguracje

Malarstwo. Rzeźba. Rysunek

Od 30 czerwca do 31 lipca 2017 roku

Leszek Oprządek, „Kres puszczy”, 2016, drewno, 44x65x70 cm (źródło: materiały prasowe organizatora)

Od marionetek do robotów. Historia teatrów lalkowych w Gdańsku

Od 28 czerwca 2017 roku do 15 stycznia 2018 roku

„Bajki robotów”, 2016 r., fot. Piotr Pędziszewski (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kobiece spojrzenie. O aktorstwie Antoniny Hoffmann

Od 29 czerwca 2017 roku do 4 lutego 2018 roku

Portret Antoniny Hoffmann autorstwa Julesa Vallenta, 1875, wł. MHK (źródło: materiały prasowe organizatora)

15. Przegląd Sztuki SURVIVAL

Od 23 do 27 czerwca 2017 roku

Dominika Oleś, „Artykulacja” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Making Places

Fieldoffice Architects Sheng-Yuan Huang

Od 22 czerwca do 27 sierpnia 2017 roku

Wieża widokowa (źródło: materiały prasowe organizatora)

21. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura

Od 24 czerwca do 2 września 2017 roku

Tubicinatores Gedanenses (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kapelusze z głów! Unikatowa kolekcja z Muzeum Novojiczinskiego

Od 20 czerwca do 5 listopada 2017 roku

„Kapelusze z głów! Unikatowa kolekcja z Muzeum Novojiczynskiego” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Tak widzą. Panorama fotografii węgierskiej

Od 13 czerwca do 10 września 2017 roku

András Bánkuti, „Zmierzch”, Moskwa, 6 listopada 1990 © Bánkuti András (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR