." />

W 2006 roku na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym Berlinale, oglądałam startujący w sekcji konkursowej, film Jafara Panahi “Offside”.

Ten bardzo dowcipny film, wywarł na mnie ogromne wrażenie i poszerzył moją wiedzę na temat dyskryminacji płciowej w Iranie. Wychowana w kulturze polskiej, nigdy nie przypuszczałam, że istnieją kraje, zabraniające dziewczynom i kobietom kibicowania meczom piłkarskim na stadionach. Jafar Panahi, opowiedział historię młodej irańskiej dziewczyny, która chcąc obejrzeć grę kwalifikującą Iran do piłkarskich mistrzostw World Cup, musiała ubrać męskie odzienie.

W tym przebraniu podróżowała autobusem z rozkrzyczanymi chłopakami. Potem próbowała skutecznie odwrócić od siebie wszelką uwagę strażników, by kupić bilet na mecz. Reżyser pokazał, że pilnie obserwowany i kontrolowany teren przed stadionem, jest również niedozwolony dla płci pięknej. Bohaterka, wraz z kilkoma innymi zrobionymi na facetów paniami, została rozpoznana, i uwięziona z tyłu stadionu. Dziewczyn pilnowali znudzeni, liczący dni do zakończenia służby wojskowej żołnierze. Problem wpuszczania niewiast na stadiony podczas trwania meczu piłki nożnej był im absolutnie obojętny. Żołnierze strzegli złapane ofiary tylko w obawie przed szefem.

Na ekranie pojawiło się  ujęcie z siedzącymi podczas meczu Iran-Japonia na trybunie Japonkami. Lecz, żołnierze wyjaśniali, że Japonki mogą oglądać piłkarskie rozgrywki, gdyż nie mówią po irańsku i nie rozumieją obraźliwych wyzwisk irańskich chuliganów. Kolejne obrazy dotyczyły przewozu niesfornych fanek na komisariat. Lecz gdy radio poinformowało o wygranej Irańczyków, ulice zawrzały od spontanicznych, owacyjnych zabaw i radosnych śpiewów kibiców. Autobus nie mógł jechać dalej. W rezultacie uliczny chaos przymusił żołnierzy i więzione dziewczyny do wspólnej, hucznej celebracji z mieszkańcami Teheranu.

Zaprezentowany po raz pierwszy w 2006 roku na Berlinale film rozśmieszał międzynarodową publiczność, nieznanymi w Europie kuriozalnymi sytuacjami.

Wyświetlany w USA i Kanadzie „Offside” w 2007 roku, trafił na listę 10 najlepszych filmów świata. Niestety w Iranie film był zakazany, mimo, że po sukcesie berlińskim, prezydent Ahmadineżad obiecał pomyśleć nad postanowieniami ułatwiającymi Irankom dostęp do meczów piłki nożnej. Jednak zamierzona zmiana nie doszła do skutku, gdyż planowaną reformę zawetował Ayatollah Khamenei.

W 2006 roku grupa irańskich emigrantów protestowała przeciwko uczestnictwu filmowców z Iranu w Berlinale, nazywając ich sługusami reżimu. Być może ówczesny protest spowodował, że kolejne realizacje Jafara Panahi krytykowały rząd i wybory prezydenckie, Mahmuda Ahmadineżada.

Wymowa filmów Jafara Panahi rozdrażniła władzę tak mocno, że w lutym 2009 roku niewygodnego reżysera aresztowano. W maju 2009  po zapłaceniu kaucji 200 tysięcy Euro, Panahi wyszedł na wolność. Nie mógł jednak pracować, udzielać wywiadów ani opuszczać kraju.

22 grudnia 2010 skazano go za uprawianie „propagandy przciwko systemowi” na 6 lat więzienia a na 20 lat pozbawiono go prawa wykonywania zawodu.

Jafar Panahi otrzymał w 1995 roku za film dokumentalny „Biały balonik” Złotą Kamerę w Cann. A w 2000  roku film „The Circle” przyniósł mu na Festiwalu Filmowym w Wenecji nagrodę Złotego Lwa. W 2006 roku dostał za „Offside” Srebrnego Niedźwiedzia, Wielką Nagrodę Jurorów.

Dodaj komentarz

Wydarzenia

AKCES – 5. Konkurs Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów

Od 16 maja do 7 czerwca 2019 roku

Anastasia Pataridze, Happiness said don’t look for me, 2018 (źródło: materiały prasowe)

XIII Węgierska Wiosna Filmowa

Od 12 maja do 23 czerwca 2019 roku

Plakat festiwalu XIII Węgierska Wiosna Filmowa (źródło: materiały prasowe)

Czarno na białym. 200 lat rysunku w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych

Od 26 kwietnia do 29 września 2019 roku

Leon Wyczółkowski, Dziewczyna z okolic Krakowa, 1907, Muzeum Narodowe w Krakowie (źródło: materiały prasowe)

Aleksandra Simińska. Arché. Malarstwo

Od 26 kwietnia do 2 czerwca 2019 roku

Aleksandra Simińska, 1993, Pałac w Samostrzelu, 1993, technika mieszana na kartonie, 367×426 (źródło: materiały prasowe)

W nocy twarzą ku niebu

Od 27 kwietnia do 16 czerwca 2019 roku

Plakat wystawy W nocy twarzą ku niebu (źródło: materiały prasowe)

XXI Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego. Z dreszczykiem

18–19 maja oraz 25–26 maja 2019 roku

Wnętrze kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Iwkowej, fot. K. Schubert (źródło: materiały prasowe)

Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce

27 kwietnia 2019 roku

27 kwietnia 2019 – Dzień Wolnej Sztuki w muzeach i galeriach w całej Polsce (źródło: materiały prasowe)

Prototypy 02: Codex Subpartum

Od 12 kwietnia do 9 czerwca 2019 roku

Joseph Beuys, Beuys by Warhol, grafika, 1980 (źródło: materiały prasowe)

Planetarium – wystawa Jiříego Kovandy

Od 11 kwietnia do 30 maja 2019 roku

Jiří Kovanda, Na ruchomych schodach… Odwrócony, wpatruję się w oczy osoby stojącej za mną…, performans, Praga, 1977 r. (źródło: materiały prasowe)

16. Festiwal Misteria Paschalia: kierunek Włochy

Od 15 do 22 kwietnia 2019 roku

Festiwal Misteria Paschalia, fot. Krakowskie Biuro Festiwalowe (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń