Działalność bibliotek cyfrowych, określanych również mianem bibliotek  wirtualnych, wiąże się ściśle z regulacjami  dotyczącymi praw autorskich. Chodzi tutaj mianowicie o możliwości przetworzenia utworu np. książki  na wersję dostępną online, czyli tak zwaną digitalizacje utworu, a następnie zgodne z prawem udostępnienie takiego materiału bibliotecznego odbiorcy. Jak stanowi bowiem ustawa o bibliotekach  materiałem bibliotecznym  są m.in. dokumenty zawierające utrwalony wyraz myśli ludzkiej, przeznaczone do rozpowszechniania, niezależnie od nośnika fizycznego i sposobu zapisu treści czyli także dokumenty graficzne, dźwiękowe, wizualne, audiowizualne i elektroniczne.

Autor fotografii w CD: Joe Crawford from Moorpark, California, USA

Autor fotografii w CD: Joe Crawford from Moorpark, California, USA

Można więc jednoznacznie stwierdzić, że biblioteka cyfrowa stanowi  bibliotekę w rozumieniu tej ustawy, a  przepisy szczególne dotyczące bibliotek tradycyjnych będą miały zastosowanie do bibliotek wirtualnych. Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych stanowi w art. 28, że biblioteki mogą sporządzać lub zlecać sporządzanie egzemplarzy rozpowszechnionych utworów w celu uzupełnienia, zachowania lub ochrony własnych zbiorów. Można więc twierdzić, że taki zapis daje uprawnienie na zmianę formy zapisu utworu np. z papierowego na cyfrowy.

Zmiany takiej może dokonać zarówno biblioteka samodzielnie, jak również zlecić takie działania innemu podmiotowi. Istnieją jednak w doktrynie poglądy podważające taki stan rzeczy, z uwagi na to, że takie działania biblioteki naruszają art. 35 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych dotyczący dozwolonego użytku, który nie może naruszać normalnego korzystania  z utworu lub godzić w słuszne interesy twórcy. Zgodnie z takim zapatrywaniem możliwa jest tylko retrodigitalizacja utworów, dostępnych jako zdigitalizowane, w przypadkach wskazanych w art. 28 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Nie jest uzasadnione z pewnością, w oparciu o art. 28,  udostępnianie zdigitalizowanych materiałów bibliotecznych przez biblioteki cyfrowe w systemie online w sposób powszechny. Jednakże, wydaje się, że nie może rodzić żadnych sankcji prawnych udostępnianie utworu przez bibliotekę w formie cyfrowej w celach dydaktycznych lub prowadzenia własnych badań (np. studentom czy pracownikom naukowym), jak również w celach badawczych i poznawczych za pośrednictwem końcówek systemu informatycznego znajdującego się na terenie biblioteki – czyli wewnętrznej sieci biblioteki (art. 27 i 28 ustawy).

Udostępnienie natomiast w sposób nieograniczony (powszechnie) zbiorów biblioteki cyfrowej, możliwe będzie  w przypadku gdy:

  1. Właściciel praw autorskich do utworu wyraził na takie udostępnienie zgodę
  2. Materiał, następnie zdigitalizowany, nie stanowi utworu zgodnie z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych
  3. Prawa autorskie do utworu już wygasły
  4. Udostępnienie utworu jest możliwe na podstawie przepisów prawa autorskiego dotyczących dozwolonego użytku

Biblioteka cyfrowa może także nabyć utwór już zdigitalizowany, zawierając z podmiotem praw wyłącznych do niego stosowną umowę, najczęściej w formie licencji.  Taki utwór może zostać włączony do zbiorów ogólnodostępnej biblioteki cyfrowej.

Mec. Monika Brzozowska - Adwokat, prowadzi własną Kancelarię Prawną w Warszawie i w Krakowie, specjalizując się w dziedzinie tzw. własności przemysłowej, dziennikarz, politolog, doradca i trener. Znawca problematyki z zakresu prawa autorskiego oraz prawa prasowego. Dotychczas przeprowadziła szereg szkoleń z zakresu problematyki prawa autorskiego. Prowadzi obsługę prawną instytucji kultury (m.in. IPN, Bytomskie Centrum Kultury), wydawnictw (Wydawnictwo Złote Myśli), firma farmaceutycznych, Agencji Reklamowych, PR – owskich i eventowych, administracji publicznej. Publikuje w specjalistycznej prasie (stała współpraca m.in. z Marketing w praktyce, publiczni.pl, Gazetą prawną). Autorka książek pt. „Prawo prasowe w praktyce. Kazusy wraz z rozwiązaniami”; „Prawo autorskie w reklamie i marketingu” (Wydawnictwo prawnicze LexisNexis), „Prawo pracy w kazusach” (Wydawnictwo Bomis); „Prawo autorskie w działalności promocyjnej urzęduj” (wydawnictwo prawnicze Presscom) oraz „Prawo autorskie w kulturze” (wydawnictwo BECEK).

Mec. MONIKA BRZOZOWSKA – adwokat, prowadzi własną Kancelarię Prawną w Warszawie i w Krakowie, specjalizując się w dziedzinie tzw. własności przemysłowej; dziennikarz, politolog, doradca i trener. Znawca problematyki z zakresu prawa autorskiego oraz prawa prasowego. Dotychczas przeprowadziła szereg szkoleń z zakresu problematyki prawa autorskiego. Prowadzi obsługę prawną instytucji kultury (m.in. IPN, Bytomskie Centrum Kultury), wydawnictw (Wydawnictwo Złote Myśli), firm farmaceutycznych, Agencji Reklamowych, PR – owskich i eventowych, administracji publicznej.

Publikuje w specjalistycznej prasie (stała współpraca m.in. z Marketing w praktyce, publiczni.pl, Gazetą prawną, O.pl Polskim Portalem Kultury). Autorka książek pt. „Prawo prasowe w praktyce. Kazusy wraz z rozwiązaniami”; „Prawo autorskie w reklamie i marketingu” (Wydawnictwo prawnicze LexisNexis), „Prawo pracy w kazusach” (Wydawnictwo Bomis); „Prawo autorskie w działalności promocyjnej urzęduj” (wydawnictwo prawnicze Presscom) oraz „Prawo autorskie w kulturze” (wydawnictwo BECEK). Prowadzi autorski blog Kulturalna Krysia: http://www.mjtraining.pl/krysia-kulturalna

Dodaj komentarz


Recenzje

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

Festiwal Wschód Kultury – Inne Brzmienia

Od 5 do 9 lipca 2017 roku

Moulettes (źródło: materiały prasowe organizatora)

Inaczej niż w raju

Artystyczne interwencje i dekonstrukcje „miasta” w świecie globalnych opowieści

Od 30 czerwca do 1 października 2017 roku

Lesław Tetla, „The day after”, z cyklu „A–Z. Słownik ilustrowany języka niemieckiego i polskiego” (źródło: materiały prasowe organizatora)

16. Letnia Szkoła Wyszechradzka

Od 3 do 14 lipca 2017 roku

Letnia Szkoła Wyszechradzka 2015 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Telemach Pilitsidis. Przemijanie

Od 30 czerwca do 27 sierpnia 2017 roku

Telemach Pilitsidis (źródło: materiały prasowe organizatora)

Krakowskie Spotkania Artystyczne 2017: Konfiguracje

Malarstwo. Rzeźba. Rysunek

Od 30 czerwca do 31 lipca 2017 roku

Leszek Oprządek, „Kres puszczy”, 2016, drewno, 44x65x70 cm (źródło: materiały prasowe organizatora)

Od marionetek do robotów. Historia teatrów lalkowych w Gdańsku

Od 28 czerwca 2017 roku do 15 stycznia 2018 roku

„Bajki robotów”, 2016 r., fot. Piotr Pędziszewski (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kobiece spojrzenie. O aktorstwie Antoniny Hoffmann

Od 29 czerwca 2017 roku do 4 lutego 2018 roku

Portret Antoniny Hoffmann autorstwa Julesa Vallenta, 1875, wł. MHK (źródło: materiały prasowe organizatora)

15. Przegląd Sztuki SURVIVAL

Od 23 do 27 czerwca 2017 roku

Dominika Oleś, „Artykulacja” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Making Places

Fieldoffice Architects Sheng-Yuan Huang

Od 22 czerwca do 27 sierpnia 2017 roku

Wieża widokowa (źródło: materiały prasowe organizatora)

21. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura

Od 24 czerwca do 2 września 2017 roku

Tubicinatores Gedanenses (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR