Rok 2009 w muzyce – ale jakiej? Czy nie powinny raczej powstać osobne teksty o kilku, a może nawet kilkunastu różnych światach muzycznych, z których każdy ma swoje hierarchie wartości i swoje wydarzenia. Bo czy można zestawić ze sobą komponowaną muzykę współczesną, nu-jazz i techno? Cóż, chyba nie tylko można, ale i trzeba, bo, jak zwykle, rzeczywistość wyprzedza krytykę. Sacrum Profanum – bezsprzecznie jeden z najciekawszych festiwali muzycznych minionego roku – to przecież prezentacje zarówno szacownego Ensemble Recherche, jak i Cinematic Orchestra czy wreszcie szatańskiej elektroniki Aphex Twina. Co razem z plejadą gwiazd z najwyższej półki w programie festiwalu Misteria Paschalia i cyklem Opera Rara czyni Krakowskie Biuro Festiwalowe prawdziwym koncertowym potentatem.

Aphex Twin, fot. archwum artysty, archiwum Krakowskiego Biura Festiwalowego

Po wzmiankach w licznych podsumowaniach muzycznego roku w Polsce można sądzić, że praca Biura została doceniona. Nie zawsze tak się dzieje. Właściwie chyba tylko w świecie muzyki klasycznej podział na medialny mainstream i niszowy underground nie istnieje, albo nie jest aż tak widoczny. Odzew spotykają z grubsza te projekty, które powinny; uwaga mediów najczęściej pokrywa się z ich jakością. Zasłużoną estymą wciąż cieszy się nawet wymagająca Warszawska Jesień. Wszędzie indziej im więcej mediów, tym więcej wątpliwości czy „wydarzenie” naprawdę jest wydarzeniem.

Przy próbie oceny wydarzeń innych gatunków medialne zainteresowanie nie może być żadną sensowną miarą (choć zdarza się, że jest zwodniczą sugestią). Gdybym taką zastosował, za koncert roku w muzyce jazzowej musiałbym uznać występ Diany Krall. Wolę raczej docenić ryzyko, jakie niesie sprowadzanie artystów niekoniecznie w Polsce znanych, a na pewno nie gwarantujących zainteresowania mediów i sponsorów: Chicago Tentet Petera Brötzmanna, pięknego klasyczno-improwizującego duetu Barry Guy/Maya Homburger, Wayne’a Shortera czy Williama Parkera (większość wystąpiła przynajmniej dwukrotnie i to z różnymi projektami). Albo też wskazać na naszpikowany geniuszami muzyki improwizowanej (dzień Johna Zorna!) program Warsaw Summer Jazz Days.

Fani rocka i tak zwanej alternatywy mieli swojego Open’era czy Off Festival. Ale może ciekawszy i bardziej zaskakujący był warszawski koncert The EX? A gdzie miejsce dla krakowskiego Audio Artu czy niestrudzenie prezentującego scenę nowojorskiego Downtownu katowickiego cyklu Jazz i Okolice? Chętnie rozsądziłbym, które wydarzenie było istotniejsze – gdyby tylko ktoś zaopatrzył mnie w sensowne kryterium, które mógłbym zastosować. Ogólnie za zwycięstwo polskich promotorów w kryzysowym roku 2009 można uznać fakt, że tyle koncertów udało się zrealizować bez większych problemów.