Moje kino, narracja filmowa ma charakter wizualny. Jej punktem wyjścia jest zawsze literatura. Operowanie czasem. Skróty czasowe. Skoki w czasie. Jego boczne odnogi i różne warstwy. Domeną malarstwa jest przestrzeń, domeną literatury i filmu – czas. Igraszki z czasem uruchamiają wyobraźnię filmowego odbiorcy.

Kadr z filmu „Rękopis znaleziony w Saragossie”, rok: 1964

Kadr z filmu „Rękopis znaleziony w Saragossie”, rok: 1964

W tym roku upływa 85. rocznica urodzin i 10. rocznica śmierci Wojciecha Jerzego Hasa – moim zdaniem, najwybitniejszego polskiego reżysera. Nie Wajda, nie Kieślowski, lecz właśnie Has zdaje mi się jedynym rodzimym twórcą, któremu w pełni udało się w kinie tchnąć ducha w materię, okiełznać i przekroczyć wybrane medium, ucieleśnić najbardziej szalone i subiektywne wizje. Który – podobnie jak Tarkowski, Fellini, Bergman – był w stanie nie tylko w pełni wyrazić siebie, lecz także pozostawić po sobie dzieła do dziś nie do końca zrozumiane, inspirujące, żywe, cudowne. Który wymknął się postulatom „szkoły polskiej”, ominął „kino moralnego niepokoju”, by obrazować prawdziwie uniwersalne historie i dylematy. Z rocznicowej okazji wydane zostały cztery książki i jeden album o reżyserze, odbędzie się też niemal kompletna retrospektywa jego filmów na 10. MFF Era Nowe Horyzonty (22.07-01.08, Wrocław, www.enh.pl). Tamże również odbędzie się przegląd nakręconych pod jego opieką etiud i fabuł, wreszcie – premierowa instalacja słynnych animatorów braci Quay, obszerna wystawa dokumentów oraz spotkania z rodziną Hasa, współpracownikami, aktorami, ekspertami.

Wojciech Jerzy Has urodził się w 1925 roku w Krakowie, gdzie w czasach wojny uczył się w szkole handlowej oraz studiował malarstwo; potem ukończył Kurs Przysposobienia Filmowego. Pierwsze krótkie metraże realizował dla WFD w Warszawie i WFO w Łodzi; po dekadzie działalności debiutował Pętlą (1957), po której nastąpiło pięć kolejnych adaptacji współczesnej prozy polskiej, niemal rok w rok. W 1965 ukończył Rękopis znaleziony w Saragossie, jedną z największych polskich produkcji i jeden z nielicznych naszych filmów, które doczekały się miana filmu „kultowego” na całym świecie. Rok 1973 przyniósł kolejną kulminację w postaci wielokrotnie nagradzanego Sanatorium pod klepsydrą. Nie chcąc iść na kompromisy, kolejną dekadę Has milczał i nauczał na łódzkiej Filmówce. Dopiero w latach 80. zrealizował serię czterech filmów. Po roku 90. nie był w stanie zdobyć środków finansowych na realizacje swoich wizji, poświęcił się znów pracy pedagogicznej, pełniąc funkcje kolejno dziekana, a potem rektora PWSFTViT, jak i dyrektora działającego przy niej studia Indeks. W ostatnich latach życia dostawał nagrody za całokształt i doktoraty honoris causa, jednak zmarł niemal niezauważenie w 2000 roku.

Strony: 1 2 3 4 5

Artykuł ukazał się w Miesięczniku ODRA

Dodaj komentarz


Recenzje

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

Balkan Playground. Michał Korta

Od 25 października do 3 grudnia 2017 roku

Michał Korta, cykl „Balkan Playground” (Randa, egipska reprezentacja karate, Sutomore, Czarnogóra), 2014 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kino-oko. Wokół Wiertowa i konstruktywizmu

Od 20 października do 30 listopada 2017 roku

Józef Robakowski, „Ćwiczenia na 2 ręce” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Cukiernia Europa

Od 19 października 2017 do 25 listopada 2017 roku

Aleksandar Stankoski, Ostatnia wyprawa, 100 x 70, olej na kartonie, 1992 (źródło: materiały prasowe organizatora)

8. Festiwal Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja

Od 19 do 22 października 2017 roku

 Festiwal Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja (źródło: materiały prasowe organizatora)

Festiwal im. Macieja Berbeki Inspirowane Górami

Od 19 października do 21 października 2017 roku

Festiwal im. Macieja Berbeki Inspirowane Górami (źródło: materiały prasowe organizatora)

Inwencja i naśladownictwo. Dawna grafika włoska

Od 17 października do 17 grudnia 2017 roku

Gaetano Cottafavi, „Wodospad na rzece Aniene koło Tivoli”, 1835 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Dziekanka artystyczna

Od 16 października do 24 listopada 2017 roku

Mirosław Bałka, „Good God” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Festiwal Tradycji Literackich

Rozdział I: Mickiewicz / Różewicz

Od 14 października do 16 listopada 2017 roku

Ballady i Romanse (źródło: materiały prasowe organizatora)

Modernizm udomowiony

Współczesna architektura chińska

Od 13 października 2017 roku do 7 stycznia 2018 roku

Projekt: Warsztat wyrobu cukru trzcinowego w gminie Zhangxi, powiat Songyang, Studio: DnA _Design and Architecture (źródło: materiały prasowe organizatora)

Centralna, Środkowo-Wschodnia

Od 13 października do 23 listopada 2017 roku

Ivars Gravlejs, „FUCK” (Early Works), 1994 źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR