Moje kino, narracja filmowa ma charakter wizualny. Jej punktem wyjścia jest zawsze literatura. Operowanie czasem. Skróty czasowe. Skoki w czasie. Jego boczne odnogi i różne warstwy. Domeną malarstwa jest przestrzeń, domeną literatury i filmu – czas. Igraszki z czasem uruchamiają wyobraźnię filmowego odbiorcy.

Kadr z filmu „Rękopis znaleziony w Saragossie”, rok: 1964

Kadr z filmu „Rękopis znaleziony w Saragossie”, rok: 1964

W tym roku upływa 85. rocznica urodzin i 10. rocznica śmierci Wojciecha Jerzego Hasa – moim zdaniem, najwybitniejszego polskiego reżysera. Nie Wajda, nie Kieślowski, lecz właśnie Has zdaje mi się jedynym rodzimym twórcą, któremu w pełni udało się w kinie tchnąć ducha w materię, okiełznać i przekroczyć wybrane medium, ucieleśnić najbardziej szalone i subiektywne wizje. Który – podobnie jak Tarkowski, Fellini, Bergman – był w stanie nie tylko w pełni wyrazić siebie, lecz także pozostawić po sobie dzieła do dziś nie do końca zrozumiane, inspirujące, żywe, cudowne. Który wymknął się postulatom „szkoły polskiej”, ominął „kino moralnego niepokoju”, by obrazować prawdziwie uniwersalne historie i dylematy. Z rocznicowej okazji wydane zostały cztery książki i jeden album o reżyserze, odbędzie się też niemal kompletna retrospektywa jego filmów na 10. MFF Era Nowe Horyzonty (22.07-01.08, Wrocław, www.enh.pl). Tamże również odbędzie się przegląd nakręconych pod jego opieką etiud i fabuł, wreszcie – premierowa instalacja słynnych animatorów braci Quay, obszerna wystawa dokumentów oraz spotkania z rodziną Hasa, współpracownikami, aktorami, ekspertami.

Wojciech Jerzy Has urodził się w 1925 roku w Krakowie, gdzie w czasach wojny uczył się w szkole handlowej oraz studiował malarstwo; potem ukończył Kurs Przysposobienia Filmowego. Pierwsze krótkie metraże realizował dla WFD w Warszawie i WFO w Łodzi; po dekadzie działalności debiutował Pętlą (1957), po której nastąpiło pięć kolejnych adaptacji współczesnej prozy polskiej, niemal rok w rok. W 1965 ukończył Rękopis znaleziony w Saragossie, jedną z największych polskich produkcji i jeden z nielicznych naszych filmów, które doczekały się miana filmu „kultowego” na całym świecie. Rok 1973 przyniósł kolejną kulminację w postaci wielokrotnie nagradzanego Sanatorium pod klepsydrą. Nie chcąc iść na kompromisy, kolejną dekadę Has milczał i nauczał na łódzkiej Filmówce. Dopiero w latach 80. zrealizował serię czterech filmów. Po roku 90. nie był w stanie zdobyć środków finansowych na realizacje swoich wizji, poświęcił się znów pracy pedagogicznej, pełniąc funkcje kolejno dziekana, a potem rektora PWSFTViT, jak i dyrektora działającego przy niej studia Indeks. W ostatnich latach życia dostawał nagrody za całokształt i doktoraty honoris causa, jednak zmarł niemal niezauważenie w 2000 roku.

Strony: 1 2 3 4 5

Artykuł ukazał się w Miesięczniku ODRA

Dodaj komentarz


Recenzje

Opinie

Rozmowy

Czytelnia

Myślnik

Wydarzenia

Józef Hałas. Poszukiwania

Od 23 marca do 28 maja 2017 roku

Józef Hałas, „Przeciwstawienie O”, 1979 (źródło: materiały prasowe organizatora)

IDEA HOMINI. Wystawa malarstwa Marcina Kowalika

Od 29 marca do 29 kwietnia 2017 roku

Marcin Kowalik, „Grosz czynszowy”, 2017, 130 x 220 cm, akryl na płótnie (źródło: materiały prasowe organizatora)

Blue Republic. Made in Blue Republic

Od 17 marca do 4 maja 2017 roku

Blue Republic, „Made in Blue Republic”, widok ogólny wystawy, fot. Maciej Zaniewski (źródło: materiały prasowe organizatora)

Short Waves Festival 2017

Od 21 do 26 marca 2017 roku

„Więzi”, reż. Zofia Kowalewska – kadr z filmu (źródło: materiały prasowe organizatora)

Alina Belyagina. Body Building

Od 22 marca do 1 kwietnia 2017 roku

Alina Belyagina. Body Building, fot. Dymitry Pankov (źródło: materiały prasowe organizatora)

Prawie wszystko o Zwierzyńcu

Od 25 marca do 3 września 2017 roku

Z wystawy „Prawie wszystko o Zwierzyńcu” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Piotr Michałowski (1800–1855). Malarstwo i rysunek

Od 18 marca do 21 maja 2017 roku

Piotr Michałowski, „Krakus na koniu”, fot. A.R. Skowroński  (źródło: materiały prasowe organizatora)

Jednoczesność zdarzeń

Wystawa wybranych prac laureatów i finalistów konkursu Artystyczna Podróż Hestii

Od 17 marca do 16 kwietnia 2017 roku

Olga Kowalska „Dom” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kolekcja sfragistyczna Friedricha Augusta Vossberga

Od 14 marca do 28 maja 2017 roku

Typariusz pieczęci sekretnej Olsztyna, 2 poł. XIV w. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Skrzywienie kręgosłupa

Wieczór dla osób z wadą postawy

11 marca 2017 roku

Ingrid Lausund, „Skrzywienie kręgosłupa”, reż. Natalia Sołtysik. Fot. BTW photographers Maziarz Rajter (źródło: materiały prasowe)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR