Dlaczego „nieluzja”? Albowiem „iluzja” wyczerpała możliwości wzbogacania i rozszerzania znaczeń, stając się słowem tak wieloznacznym, iż przestało cokolwiek precyzyjnie znaczyć. Czy nowy termin wprowadzam potrzebnie? Odpowiem słowami Feyerabenda z książki „Przeciw metodzie”: Główne idee tego eseju [...] są banalne i wydają się banalne, gdy wyrazimy je, korzystając z właściwych terminów. Wybrałem tutaj bardziej paradoksalne sformułowania, ponieważ nic tak nie otępia umysłu jak dobrze znane słowa i slogany.

Nieluzja, to prawda i fałsz w jednym, to akceptowany fałsz i podważana prawda. Efekt uświadomionej niemożliwości znalezienia ostrego podziału między wykluczającymi się kategoriami. Na jeden z aspektów nierozstrzygalności owego zagadnienia zwrócił uwagę Russel w „Problemach filozofii”: Innym, obok zasad ogólnych, rodzajem prawd samooczywistych są te, które bezpośrednio wywodzimy z wrażeń. Nazwiemy je „prawdami postrzeżeniowymi”, a wyrażającym je sądom nadamy miano „sądów postrzeżeniowych”. Ale tutaj, aby dokładnie określić naturę tych samooczywistych prawd, trzeba zachować pewną ostrożność. Faktyczne dane zmysłowe nie są ani prawdziwe, ani fałszywe. Nie przeszkadza im to jednak osiągać doskonałości w mamieniu.

Jeżeli coś nie daje gwarancji, iż jest tym, za co uchodzi próbuje przekonać do sugerowanego sensu własnym zaprzeczeniem. Ale nie-coś, to przecież dalej coś, tylko że z przeciwnym niejako znakiem. Nieiluzyjna iluzja, pozbawiona wdzięku kreatora złudzeń, otwiera się na nieznane. Nieobecność przedstawienia czy raczej jego niekompletność zaprasza wyobraźnię do nieskrępowanej kreacji. Coś, co ledwie szkicowo zasygnalizowane zostało obrazem, doznaje dopełnienia. Splot obrazowych cząstek i drobnych fragmentów niekompletnego wizerunku, nie dając asumptu do wyobrażenia sobie całości, wyzwala domysły, których niezborna sieć wraz z mnożeniem niewiadomych coraz bardziej zagęszcza się. Tak oto myślane dominuje widziane. Strzępy iluzji objawiają się nieluzją. Pozbawione pewników widzenie, zdezorientowane brakiem wizualnej ciągłości, zniekształcone zmiennością potencjalnych perspektyw nieuchronnie prowadzi do błędnych interpretacji, do naprzemiennego odnajdowania i gubienia sensu. To praktyka kontaktowania się ze światem, którą należałoby dedykować Każdemu myśleniu, które znika w niepamięci, by posłużyć się mottem ze „Sztuki maszyny” Ezry Pounda.

Dodaj komentarz


Recenzje

Rozmowy

Czytelnia

Wydarzenia

Zmiennokształtność: Eisenstein jako metoda

Od 22 czerwca do 23 września 2018 roku

Marcel Broodthaers, Karykatury-Grandville © Estate Marcel Broodthaers, Brussels (źródło: materiały prasowe organizatora)

Weneckie Biennale na Bródnie

Od 23 czerwca do 1 lipca 2018 roku

Weneckie Biennale na Bródnie (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wystawa laureatów konkursu Wystaw się w CSW 2017

Od 22 czerwca do 22 lipca 2018 roku

Agnieszka Fiejka, bez tytułu (źródło: materiały prasowe organizatora)

Rewolucja w sypialni. Łóżka w XIX wieku

Od 26 czerwca do 16 września 2018 roku

Łóżko w stylu empire, ok. 1810–1820. Śląsk(?), zbiory Muzeum Narodowego we Wrocławiu (źródło: materiały prasowe organizatora)

Józef Brandt 1841–1915

Od 22 czerwca do 30 września 2018 roku

Józef Brandt „Alarm” (źródło: materiały prasowe MNW)

Malarze XIX- i XX-wiecznego Gdańska

Od 22 czerwca do 15 lipca 2018 roku

Alfred Scherres  (źródło: materiały prasowe organizatora)

22. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura

Od 22 czerwca do 2 września 2018 roku

22. Międzynarodowy Festiwal Nova Muzyka i Architektura (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kontrakt rysownika

Od 22 czerwca do 23 sierpnia 2018 roku

Karolina Bielawska, Kompleks, Pałac Branickich (źródło: materiały prasowe organizatora)

Zdzisław Sosnowski. Mój czas

Od 15 czerwca do 30 września 2018 roku

Zdzisław Sosnowski, „My time”, 2000 (źródło: materiały prasowe organizatora)

O ogrodach

Od 2 czerwca do 31 sierpnia 2018 roku

Janina Kraupe (źródło: materiały prasowe organizatora)

więcej wydarzeń
U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR